Thí điểm thiết bị công nghệ phục vụ cho hoạt động công chứng
- Thứ ba - 09/04/2024 09:15
- In ra
- Đóng cửa sổ này
(CTT-Đồng Nai) - Nhằm đẩy mạnh công nghệ thông tin vào phục vụ hoạt động công chứng, Phòng Công chứng số 1, 3 và 4 có tiếp nhận 4 thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học của Sở Tư pháp để triển khai thí điểm kể từ ngày 23-2-2024. Qua hơn 1 tháng áp dụng, thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học bước đầu mang lại kết quả tích cực.
Thiết bị giúp phát hiện gian lận, tiêu cực
Ông Lê Xuân Quý, Chánh Văn phòng Sở Tư pháp cho biết, Sở Tư pháp đã triển khai áp dụng Mô hình số 8 trong quý I-2024. Chương trình được thực hiện theo Đề án 06 (đề án phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022-2025, tầm nhìn đến năm 2030 của Chính phủ).
Theo đó, nội dung của mô hình số 08 là “Toàn bộ các tổ chức hành nghề công chứng, các cơ quan thực hiện chứng thực đảm bảo điều kiện cho người dân sử dụng căn cước công dân (CCCD) gắn chip hoặc VNeID khi đi công chứng, chứng thực thay cho các loại giấy tờ. Khuyến khích đầu tư thiết bị đọc QR, đọc chip trên CCCD tại các phòng công chứng, văn phòng công chứng và doanh nghiệp”.
Bên cạnh đó, Sở Tư pháp đã tiếp nhận 4 thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học của Sở Thông tin và Truyền thông và tổ chức bàn giao thiết bị cho 3 Phòng Công chứng số 1, 3, 4 để áp dụng triển khai thử nghiệm việc xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học (vân tay và khuôn mặt) với thông tin trên CCCD cho tất cả các cá nhân tham gia ký kết hợp đồng, giao dịch tại các phòng công chứng kể từ ngày 23-2-2024.
Theo bà Phạm Thị Minh Thùy, Phó trưởng Phòng Công chứng số 1, qua hơn 1 tháng thử nghiệm cho thấy, thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học có nhiều ưu điểm. Chẳng hạn, từ trước đến nay, để nhận diện đúng chủ thể tham gia giao dịch thì công chứng viên chủ yếu dựa vào kinh nghiệm của bản thân nhận diện qua quá trình trao đổi, tiếp cận các thông tin, quan sát khuôn mặt và đối chiếu dấu vân tay trên chứng minh nhân dân, CCCD với dấu vân tay của người yêu cầu công chứng. Còn hiện nay, thiết bị này đã góp phần trong việc giúp công chứng viên xác thực được đúng chủ thể đến yêu cầu công chứng.
Hơn nữa, việc sử dụng các giấy tờ giả ngày càng tinh vi, công chứng viên cũng khó để xác định được giấy tờ giả mạo. Trong khi, thiết bị này đã góp phần giúp công chứng viên nhận diện được chính xác thẻ CCCD của người yêu cầu công chứng, từ đó đảm bảo tính xác thực, an toàn pháp lý cho văn bản công chứng, giúp phòng ngừa các rủi ro có thể xảy ra.
Ông Lê Xuân Quý, Chánh Văn phòng Sở Tư pháp cho hay, theo thông tin phản hồi từ các Phòng Công chứng số 1, 3 và 4, việc triển khai thí điểm thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học tại các phòng công chứng bước đầu đã mang lại kết quả tích cực. Các thông tin cá nhân được xác thực chính xác, an toàn, phù hợp với quy định pháp luật về công chứng hợp đồng, giao dịch, nâng cao hiệu quả hoạt động của các tổ chức hành nghề công chứng cũng như giảm bớt rủi ro do quá trình xác thực cá nhân bằng cách thủ công đối chiếu vân tay thủ công như trước đây.
Trang bị thiết bị hiện đại trong hoạt động công chứng
Tuy nhiên, bên cạnh những ưu điểm, thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học trong quá trình sử dụng còn phát sinh một số hạn chế. Chẳng hạn, thiết bị không thể xác thực được dấu vân tay trùng khớp trong trường hợp dấu vân tay bị mờ, nhòe, không rõ ràng. Một số trường hợp thông tin vợ/ chồng của người yêu cầu công chứng chưa được tích hợp trên cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư nên khi xác thực thành công thì các thông tin hiển thị cũng chưa đầy đủ…
Bà Nguyễn Thị Hồng Vân, Chủ tịch Hội Công chứng viên tỉnh Đồng Nai cho biết, thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học chỉ mới đang trong giai đoạn thử nghiệm nhằm đánh giá những tính năng ưu điểm cũng như khuyết điểm của thiết bị mang lại. Hiện các phòng công chứng và văn phòng công chứng trên địa bàn tỉnh vẫn áp dụng các quy định Luật Công chứng năm 2014 khi công chứng hợp đồng, giao dịch. Do vậy, Bộ Tư pháp và Sở Tư pháp cần sớm có các văn bản hướng dẫn cụ thể trước khi đưa thiết bị vào áp dụng chính thức.
Ông Lê Xuân Quý, Chánh Văn phòng Sở Tư pháp cho biết thêm, thời gian tới, khi Luật Căn cước 2023 có hiệu lực kể từ 1-7-2024 thì các quy định mới có liên quan đến mẫu thẻ căn cước không có vân tay. Điều này sẽ đặt ra yêu cầu bắt buộc các tổ chức hành nghề công chứng phải trang bị các thiết bị hiện đại nhằm đối chiếu thông tin trên căn cước với việc xác thực sinh trắc học các cá nhân tham gia giao dịch, hợp đồng.
Việc áp dụng thiết bị cũng có phát sinh yêu cầu mới, đòi hỏi phải có quy định pháp lý chặt chẽ đối với các thủ tục xác thực sinh trắc học cũng như việc lưu trữ thông tin, hồ sơ kèm theo các hồ sơ công chứng hợp đồng, giao dịch. Vì vậy, Sở Tư pháp hiện đang xin ý kiến và đề nghị các cơ quan có thẩm quyền hướng dẫn cụ thể trước khi triển khai chính thức việc áp dụng thiết bị mới này trong quá trình thực hiện thủ tục công chứng hợp đồng, giao dịch trong phạm vi toàn tỉnh.
Nhân viên của Phòng Công chứng số 1 dùng thiết bị để xác thực khuôn mặt của người yêu cầu công chứng
Thiết bị giúp phát hiện gian lận, tiêu cực
Ông Lê Xuân Quý, Chánh Văn phòng Sở Tư pháp cho biết, Sở Tư pháp đã triển khai áp dụng Mô hình số 8 trong quý I-2024. Chương trình được thực hiện theo Đề án 06 (đề án phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022-2025, tầm nhìn đến năm 2030 của Chính phủ).
Theo đó, nội dung của mô hình số 08 là “Toàn bộ các tổ chức hành nghề công chứng, các cơ quan thực hiện chứng thực đảm bảo điều kiện cho người dân sử dụng căn cước công dân (CCCD) gắn chip hoặc VNeID khi đi công chứng, chứng thực thay cho các loại giấy tờ. Khuyến khích đầu tư thiết bị đọc QR, đọc chip trên CCCD tại các phòng công chứng, văn phòng công chứng và doanh nghiệp”.
Bên cạnh đó, Sở Tư pháp đã tiếp nhận 4 thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học của Sở Thông tin và Truyền thông và tổ chức bàn giao thiết bị cho 3 Phòng Công chứng số 1, 3, 4 để áp dụng triển khai thử nghiệm việc xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học (vân tay và khuôn mặt) với thông tin trên CCCD cho tất cả các cá nhân tham gia ký kết hợp đồng, giao dịch tại các phòng công chứng kể từ ngày 23-2-2024.
Theo bà Phạm Thị Minh Thùy, Phó trưởng Phòng Công chứng số 1, qua hơn 1 tháng thử nghiệm cho thấy, thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học có nhiều ưu điểm. Chẳng hạn, từ trước đến nay, để nhận diện đúng chủ thể tham gia giao dịch thì công chứng viên chủ yếu dựa vào kinh nghiệm của bản thân nhận diện qua quá trình trao đổi, tiếp cận các thông tin, quan sát khuôn mặt và đối chiếu dấu vân tay trên chứng minh nhân dân, CCCD với dấu vân tay của người yêu cầu công chứng. Còn hiện nay, thiết bị này đã góp phần trong việc giúp công chứng viên xác thực được đúng chủ thể đến yêu cầu công chứng.
Hơn nữa, việc sử dụng các giấy tờ giả ngày càng tinh vi, công chứng viên cũng khó để xác định được giấy tờ giả mạo. Trong khi, thiết bị này đã góp phần giúp công chứng viên nhận diện được chính xác thẻ CCCD của người yêu cầu công chứng, từ đó đảm bảo tính xác thực, an toàn pháp lý cho văn bản công chứng, giúp phòng ngừa các rủi ro có thể xảy ra.
Ông Lê Xuân Quý, Chánh Văn phòng Sở Tư pháp cho hay, theo thông tin phản hồi từ các Phòng Công chứng số 1, 3 và 4, việc triển khai thí điểm thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học tại các phòng công chứng bước đầu đã mang lại kết quả tích cực. Các thông tin cá nhân được xác thực chính xác, an toàn, phù hợp với quy định pháp luật về công chứng hợp đồng, giao dịch, nâng cao hiệu quả hoạt động của các tổ chức hành nghề công chứng cũng như giảm bớt rủi ro do quá trình xác thực cá nhân bằng cách thủ công đối chiếu vân tay thủ công như trước đây.
Trang bị thiết bị hiện đại trong hoạt động công chứng
Tuy nhiên, bên cạnh những ưu điểm, thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học trong quá trình sử dụng còn phát sinh một số hạn chế. Chẳng hạn, thiết bị không thể xác thực được dấu vân tay trùng khớp trong trường hợp dấu vân tay bị mờ, nhòe, không rõ ràng. Một số trường hợp thông tin vợ/ chồng của người yêu cầu công chứng chưa được tích hợp trên cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư nên khi xác thực thành công thì các thông tin hiển thị cũng chưa đầy đủ…
Bà Nguyễn Thị Hồng Vân, Chủ tịch Hội Công chứng viên tỉnh Đồng Nai cho biết, thiết bị xác thực cá nhân bằng công nghệ sinh trắc học chỉ mới đang trong giai đoạn thử nghiệm nhằm đánh giá những tính năng ưu điểm cũng như khuyết điểm của thiết bị mang lại. Hiện các phòng công chứng và văn phòng công chứng trên địa bàn tỉnh vẫn áp dụng các quy định Luật Công chứng năm 2014 khi công chứng hợp đồng, giao dịch. Do vậy, Bộ Tư pháp và Sở Tư pháp cần sớm có các văn bản hướng dẫn cụ thể trước khi đưa thiết bị vào áp dụng chính thức.
Ông Lê Xuân Quý, Chánh Văn phòng Sở Tư pháp cho biết thêm, thời gian tới, khi Luật Căn cước 2023 có hiệu lực kể từ 1-7-2024 thì các quy định mới có liên quan đến mẫu thẻ căn cước không có vân tay. Điều này sẽ đặt ra yêu cầu bắt buộc các tổ chức hành nghề công chứng phải trang bị các thiết bị hiện đại nhằm đối chiếu thông tin trên căn cước với việc xác thực sinh trắc học các cá nhân tham gia giao dịch, hợp đồng.
Việc áp dụng thiết bị cũng có phát sinh yêu cầu mới, đòi hỏi phải có quy định pháp lý chặt chẽ đối với các thủ tục xác thực sinh trắc học cũng như việc lưu trữ thông tin, hồ sơ kèm theo các hồ sơ công chứng hợp đồng, giao dịch. Vì vậy, Sở Tư pháp hiện đang xin ý kiến và đề nghị các cơ quan có thẩm quyền hướng dẫn cụ thể trước khi triển khai chính thức việc áp dụng thiết bị mới này trong quá trình thực hiện thủ tục công chứng hợp đồng, giao dịch trong phạm vi toàn tỉnh.