Quản lý nhà thuốc bằng công nghệ thông tin

Hiện nay, Sở Y tế đang triển khai ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT) kết nối cơ sở dữ liệu các cơ sở cung ứng thuốc. Từ đó góp phần tăng cường công tác quản lý thuốc đảm bảo đáp ứng kiểm soát việc kê đơn, mua bán thuốc theo đơn, kiểm soát xuất xứ, nguồn gốc, chất lượng, hạn sử dụng, giá cả thuốc được mua vào, bán ra ở mỗi nhà thuốc trên địa bàn tỉnh.​

Tạo thuận lợi trong quản lý

Chị Trịnh Thi Kim D., chủ nhà thuốc tại phường Tân Mai, TP. Biên Hòa cho biết, nhà thuốc của chị hoạt động được 4 năm nay. Từ khi đi vào hoạt động, nhà thuốc vẫn sử dụng phần mềm excel để lưu các thông tin về nhập, bán thuốc hằng ngày. Theo yêu cầu của Sở Y tế, sắp tới các nhà thuốc, quầy thuốc sẽ phải sử dụng phần mềm để quản lý hoạt động của nhà thuốc. Các nhà thuốc sẽ phải chi khoảng vài trăm ngàn đồng/tháng để duy trì hoạt động này. “Thay vì phải ghi tay các hoạt động nhập, bán thuốc, chúng tôi sẽ lưu vào máy tính để quản lý. Thời gian đầu, tôi nghĩ sẽ khó khăn trong việc áp dụng phần mềm này, nhất là những dược sĩ lớn tuổi. Tuy nhiên, khi ứng dụng CNTT vào quản lý nhà thuốc sẽ hiệu quả hơn và thuận lợi cho nhà quản lý”, chị D. nói.

Đại diện các nhà thuốc tham gia tập huấn về ứng dụng CNTT vào quản lý nhà thuốc do Sở Y tế tổ chức.

Ðại diện nhà thuốc Nguyễn An Phúc (Phòng khám đa khoa Nguyễn An Phúc), nằm trên đường Ðồng Khởi, TP. Biên Hòa cho hay, dù chưa có yêu cầu của Sở Y tế, nhà thuốc này vẫn sử dụng phần mềm để quản lý hoạt động của nhà thuốc. Vì vậy, khi Sở Y tế triển khai kết nối CNTT vào nhà thuốc không gây khó khăn cho hoạt động quản lý nhà thuốc Nguyễn An Phúc. “Chỉ cần nhấp chuột vào một loại thuốc, chúng tôi sẽ có đầy đủ thông tin của nó. Hơn nữa, khi thuốc sắp hết hạn sử dụng, hay thuốc bị đình chỉ… phần mềm CNTT này cũng báo để chúng tôi xử lý”, đại diện Phòng khám đa khoa Nguyễn An Phúc cho hay.

Bên cạnh các nhà thuốc có quy mô, chủ một số nhà thuốc nhỏ cho rằng, phần mềm quản lý nhà thuốc sẽ có ứng dụng tốt trong các cơ sở bán buôn hoặc các nhà thuốc lớn do lượng thuốc nhập vào, bán ra khá lớn. Với các quầy thuốc hay nhà thuốc nhỏ, có lượng khách ít thì việc ứng dụng phần mềm này khá khó khăn. Lý do là chi phí để duy trì hoạt động ứng dụng CNTT này khá cao so với một quầy thuốc, nhà thuốc nhỏ. Thông thường, các nhà thuốc này chỉ lưu lại các hoạt động mua, bán theo cách thủ công, mỗi nơi sẽ lưu theo một cách khác nhau.

Tăng cường kiểm soát kê đơn và bán thuốc

Theo Giám đốc Sở Y tế Phan Huy Anh Vũ, Ðồng Nai là tỉnh đi đầu trong triển khai ứng dụng CNTT kết nối cơ sở dữ liệu các cơ sở cung ứng thuốc. Việc đưa CNTT vào toàn bộ hoạt động quản lý việc mua, bán, bảo quản thuốc, hóa đơn điện tử sẽ giúp quản lý tốt toàn bộ dòng chảy của thuốc từ khâu sản xuất, nhập khẩu đến phân phối. Ðồng thời, kiểm soát giá, hạn dùng và chất lượng thuốc… theo đúng đề án Tăng cường kiểm soát kê đơn và bán thuốc theo đơn của Bộ Y tế.

Hiện Sở Y tế đã phối hợp với Tập đoàn Viễn thông quân đội (Viettel) tổ chức các lớp tập huấn triển khai CNTT kết nối cơ sở dữ liệu các cơ sở cung ứng thuốc trên địa bàn tỉnh. Theo đó, công tác tập huấn sẽ chia làm hai giai đoạn. Trong giai đoạn 1, Sở Y tế sẽ tổ chức 4 buổi tập huấn cho 395 nhà thuốc, các cơ sở bán buôn thuốc vào các ngày 12,14,19, 20-8; giai đoạn 2, tổ chức 26 buổi tập huấn cho 2.550 quầy thuốc, tủ thuốc trạm y tế tại các huyện, TX. Long Khánh và TP. Biên Hòa.

BS. Lê Quang Trung, Phó giám đốc Sở Y tế cho biết, việc triển khai quản lý nhà thuốc bằng phần mềm do Viettel hỗ trợ đã chính thức được áp dụng theo quy định của Bộ Y tế. Hiện nay, việc ứng dụng công nghệ vào việc quản lý tất cả các vấn đề về đời sống xã hội là xu hướng tất yếu. Dù một số cơ sở nhỏ cho rằng họ sẽ tốn kém một phần chi phí khi ứng dụng này đưa vào áp dụng, tuy nhiên thuốc là mặt hàng thiết yếu, được quản lý diện đặc biệt nên càng phải có cách quản lý chặt chẽ. “Trước mắt, Viettel sẽ cung cấp miễn phí phần mềm quản lý này. Sở Y tế không quy định hay bắt buộc các nhà thuốc ứng dụng phần mềm nào, chỉ cần các nhà thuốc, quầy thuốc có thể báo cáo được các hoạt động của mình theo hướng dẫn của Bộ Y tế”, BS. Trung nói.

Khi áp dụng phần mềm quản lý này, Sở Y tế sẽ nắm được hoạt động của từng cơ sở. Sở Y tế sẽ thuê server (máy chủ) của Viettel để tổng hợp và quản lý các dữ liệu hoạt động của các cơ sở này. Tiền thuê bao sau này mà các đơn vị chi trả chính là tiền duy trì hoạt động của phần mềm và lưu trữ. Còn phần mềm quản lý nhà thuốc, quầy thuốc đều miễn phí. “Chúng tôi chỉ cần chuẩn bị vài tháng để đưa ứng dụng này vào thực tế. Vì các đơn vị hầu hết đều có thống kê riêng. Giờ họ chỉ cần đưa lên hệ thống và kết nối với nhà quản lý là xong”, BS.Trung cho hay.

Trước đây, các cuộc thanh, kiểm tra hoạt động mua bán thuốc tại các nhà thuốc, quầy thuốc đều tiến hành thủ công thông qua sổ sách, khá mất thời gian. Khi ứng dụng phần mềm này, việc kiểm tra sẽ đơn giản và chính xác hơn. Mọi thông tin về thuốc mà đơn vị kinh doanh chỉ cần nhấp chuột sẽ có được dữ liệu tương đối đầy đủ. Tuy nhiên, BS.Trung cũng thừa nhận, dù có phần mềm vẫn không giải quyết tận gốc được bài toán gian lận trong buôn bán thuốc bởi việc nhập dữ liệu thuốc mua vào, bán ra của các cơ sở vẫn còn phụ thuộc vào chính họ. Nếu họ không đưa lên hệ thống, nhà quản lý cũng không thể biết được.

Hình thức triển khai đơn giản

Hiện toàn tỉnh có 21 cơ sở bán buôn, gần 3.000 cơ sở bán lẻ thuốc. Theo đại diện của Viettel tại Đồng Nai, hình thức triển khai mô hình này khá đơn giản. Các nhà thuốc trên địa bàn tỉnh đã có phần mềm quản lý nhà thuốc (đơn thuốc, nhận vào, bán ra thuốc…) chỉ cần mở cổng kết nối cơ sở dữ liệu để đẩy dữ liệu lên cổng thông tin dược của Cục Quản lý Dược. Còn các cơ sở chưa sử dụng công nghệ thông tin trong quản lý nhà thuốc, Viettel sẽ cung cấp tài khoản để các đơn vị đăng nhập qua website, kết nối với cổng thông tin dược của Cục Quản lý Dược.

Khánh Ngọc