Thúc đẩy bình đẳng giới, phòng ngừa bạo lực trong kỷ nguyên số

Dịp này, phóng viên Báo và Phát thanh, Truyền hình Đồng Nai đã có cuộc phỏng vấn với ông HÀ THANH TÙNG, Phó Giám đốc Sở Nội vụ về vấn đề này. Theo ông Hà Thanh Tùng, Tháng hành động còn là dịp để các cấp, ngành và cộng đồng cùng nhìn lại thành quả đã đạt được; đồng thời lan tỏa thông điệp xóa bỏ định kiến giới, chấm dứt bạo lực, tạo điều kiện để mỗi cá nhân được phát huy tiềm năng, góp phần thúc đẩy BĐG thực chất.

Chuyển biến tích cực trong công tác bình đẳng giới

* Công tác BĐG và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới luôn được tỉnh quan tâm. Ông có thể cho biết những thành tựu nổi bật của Đồng Nai trong lĩnh vực này thời gian qua?

- BĐG là nền tảng của sự phát triển bền vững, góp phần giảm nghèo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và xây dựng xã hội công bằng, văn minh. Tại tỉnh Đồng Nai, công tác BĐG và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới luôn được quan tâm, triển khai nhiều giải pháp và đạt kết quả nổi bật.

Nhiều chỉ tiêu quan trọng đạt và vượt. Trong lĩnh vực chính trị, tỷ lệ nữ lãnh đạo tăng mạnh: nữ tham gia Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh đạt 32,35%; 86,6% cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh và 54,7% UBND cấp xã có lãnh đạo chủ chốt là nữ. Trong lĩnh vực kinh tế, tỷ lệ doanh nghiệp thành lập mới do phụ nữ làm chủ chiếm 35%. Thành tựu trong lĩnh vực y tế đã vượt xa mục tiêu quốc gia. Công tác kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh đạt hiệu quả cao… Công tác phòng ngừa, phát hiện, hỗ trợ nạn nhân bị bạo lực thông qua các mô hình cộng đồng hoạt động hiệu quả đã góp phần đảm bảo 100% nạn nhân bị bạo lực gia đình và người gây bạo lực được hỗ trợ tư vấn tâm lý và pháp lý.

* Mặc dù được quan tâm triển khai, song công tác BĐG và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới vẫn chưa đạt kết quả như mong đợi, vậy đâu là khó khăn, thách thức, thưa ông?

- Định kiến giới và tư tưởng “trọng nam, khinh nữ” vẫn tồn tại, nhất là ở vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa và trong một số cộng đồng dân tộc thiểu số khiến phụ nữ còn hạn chế tham gia vào các lĩnh vực và ra quyết định. Nguồn lực dành riêng cho hoạt động BĐG còn hạn chế. Cán bộ làm công tác BĐG, nhất là ở cơ sở hiện nay phải kiêm nhiệm nhiều việc.

Bên cạnh đó, bạo lực trên cơ sở giới vẫn diễn biến phức tạp. Hiện nay, việc chuyển đổi số (CĐS) nhanh cũng tạo ra bất bình đẳng khi khả năng tiếp cận công nghệ, ứng dụng số của nhiều phụ nữ còn hạn chế, nhất là đối với phụ nữ vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đây là những thách thức lớn đòi hỏi sự phối hợp mạnh mẽ hơn nữa giữa các cơ quan, cộng đồng và toàn xã hội nhằm thúc đẩy BĐG thực chất, hiệu quả.

* Theo ông, cần phải làm gì để có được BĐG thực chất và tiến tới xóa bỏ bạo lực trên cơ sở giới?

- Tôi cho rằng, một đơn vị, cá nhân sẽ không thể làm được mà cần có sự chung tay của toàn xã hội. Trước hết, cần phải thay đổi nhận thức và xóa bỏ định kiến giới trong gia đình và xã hội bằng việc đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức, thay đổi định kiến giới. Việc truyền thông cần đa dạng hình thức, dễ tiếp cận, đặc biệt là hướng tới giới trẻ và các nhóm yếu thế, giúp họ hiểu nam và nữ có quyền và cơ hội như nhau.

Bên cạnh đó, cần tạo cơ hội cho phụ nữ tiếp cận giáo dục, việc làm, nguồn vốn và công nghệ, nâng cao năng lực số để họ tự chủ về kinh tế, tham gia và phát huy tích cực trên các lĩnh vực của đời sống xã hội. Song song đó, cần hoàn thiện cơ chế, chính sách và tăng cường thực thi pháp luật liên quan đến BĐG, phòng, chống bạo lực trên cơ sở giới để bảo vệ phụ nữ và trẻ em. Các mô hình hỗ trợ nạn nhân phải được củng cố, mở rộng, bảo đảm mọi người bị bạo lực đều được tiếp cận dịch vụ tư vấn, pháp lý, y tế và nơi tạm lánh kịp thời, an toàn. Đặc biệt, cần phát huy vai trò của nam giới trong việc thúc đẩy BĐG…

Đảm bảo an toàn cho phụ nữ, trẻ em trong kỷ nguyên số

* Tháng hành động vì BĐG và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới diễn ra từ ngày 15-11 đến ngày 15-12 hằng năm. Theo ông, Tháng hành động có ý nghĩa như thế nào?

- Tháng hành động là đợt cao điểm để truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của toàn xã hội về BĐG và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới, đặc biệt là bảo vệ phụ nữ và trẻ em - những nhóm dễ bị tổn thương. Tháng hành động còn góp phần nâng cao vai trò, trách nhiệm và hiệu quả phối hợp của các cấp, ngành từ tỉnh đến cơ sở trong công tác BĐG và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới.

Cùng với đó, nêu cao vai trò, trách nhiệm và tính chủ động của mỗi cá nhân, gia đình, cộng đồng, cơ quan, tổ chức trong việc thực hiện BĐG, phòng ngừa và ứng phó với bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái. Qua đó, từng bước thúc đẩy BĐG thực chất, tiến tới xóa bỏ bạo lực trên cơ sở giới.

Để thống nhất trong triển khai, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 147/KH-UBND triển khai thực hiện Tháng hành động vì BĐG và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới trên địa bàn tỉnh Đồng Nai năm 2025. Đồng thời tổ chức Lễ phát động Tháng hành động năm 2025 từ cấp tỉnh đến cấp xã, phường.

* Tháng hành động có chủ đề “BĐG và an toàn cho phụ nữ và trẻ em trong kỷ nguyên số”. Chủ đề này được hiểu như thế nào trong bối cảnh hiện nay và Tháng hành động năm nay dự kiến sẽ tập trung vào những nội dung nào, thưa ông?

- Như chúng ta đã biết, CĐS mang lại nhiều cơ hội tiếp cận tri thức, việc làm, dịch vụ công, phát triển kỹ năng số và tham gia sâu hơn vào kinh tế, chính trị, xã hội cho phụ nữ và trẻ em. Tuy nhiên, CĐS cũng mang đến nhiều nguy cơ mới như: bạo lực mạng, quấy rối trực tuyến, xâm hại trẻ em trên không gian mạng, lộ lọt thông tin cá nhân, phân biệt đối xử... Vì vậy, BĐG trong bối cảnh hiện nay không chỉ dừng ở việc tạo cơ hội như nhau mà còn phải đảm bảo họ được an toàn trên không gian mạng và được trang bị kỹ năng số đầy đủ, được bảo vệ trước các nguy cơ mới, đảm bảo “không ai bị bỏ lại phía sau” trong tiến trình CĐS quốc gia.

Tháng hành động năm nay sẽ tập trung vào 3 nội dung chính. Trong đó có việc tuyên truyền, giáo dục về BĐG và kỹ năng an toàn số; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, mạng xã hội để lan tỏa thông điệp tuyên truyền về Tháng hành động; huy động sự tham gia của toàn xã hội trong bảo vệ phụ nữ và trẻ em trước các hình thức bạo lực mới.

* Để Tháng hành động diễn ra đạt kết quả cao, theo ông, các cấp, ngành và cộng đồng cần phải làm gì để góp phần thúc đẩy BĐG và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới?

- Để Tháng hành động đạt mục đích, yêu cầu, tôi cho rằng, các cấp, ngành cần tăng cường trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo, đảm bảo tổ chức hoạt động đồng bộ và gắn với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của từng địa phương. Công tác truyền thông về BĐG và phòng, chống bạo lực đối với phụ nữ, trẻ em phải được đẩy mạnh, đổi mới hình thức phù hợp với từng nhóm đối tượng.

Bên cạnh đó, cần nâng cao hiệu quả phối hợp liên ngành nhằm kịp thời phát hiện, hỗ trợ và xử lý các vụ việc bạo lực trên cơ sở giới, phát huy vai trò của lực lượng công an, y tế, tư pháp, mặt trận và các đoàn thể trong bảo vệ nạn nhân. Huy động sự tham gia tích cực của cộng đồng trong việc tham gia xây dựng môi trường an toàn trong gia đình, trường học, doanh nghiệp và khu dân cư; khuyến khích người dân chủ động lên tiếng đối với các hành vi bạo lực trên cơ sở giới. Việc hỗ trợ phụ nữ và trẻ em yếu thế cần được chú trọng thông qua tư vấn, hỗ trợ pháp lý, tâm lý, sinh kế và mở rộng các mô hình “địa chỉ tin cậy”, câu lạc bộ Nam giới nói không với bạo lực giới. Đặc biệt là nâng cao năng lực số để phụ nữ, trẻ em biết cách bảo vệ bản thân an toàn trên không gian mạng… Làm được những điều này, tôi cho rằng Tháng hành động sẽ tạo chuyển biến rõ nét, góp phần thúc đẩy BĐG và từng bước chấm dứt bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em trên địa bàn tỉnh.