Nông dân lo lắng vì mưa trái mùa

Dù đã chính thức bước vào mùa khô, tuy nhiên, những ngày qua trên địa bàn tỉnh liên tục xuất hiện mưa trái mùa. Điều này khiến hàng ngàn hộ nông dân, nhất là người trồng điều và xoài lo lắng về một “kịch bản” buồn đã xảy ra một năm trước: Mất mùa, trắng tay vì mưa trái mùa.​

Sẽ thêm vụ xoài, điều thất thu

Gia đình ông Nguyễn Dũng, xã Xuân Trường, huyện Xuân Lộc có 2 ha xoài hiện đang trong thời kỳ ra hoa, chuẩn bị đậu trái. Tuy nhiên, những ngày gần đây, vườn xoài của gia đình ông Dũng bị rụng bông khá nhiều. Nguyên nhân của tình trạng này là những cơn mưa trái mùa liên tục xuất hiện trong khoảng gần một tuần qua. “Xoài đang ra bông mà gặp mưa là nó rụng bông hết. Năm ngoái gia đình tôi cũng đã gần như mất trắng vì mưa trái mùa. Năm nay, ngay đầu mùa khô cũng lại có mưa nên giờ rất lo lắng. Nếu mưa tiếp chắc lại mất mùa nữa”, ông Dũng cho biết.

Không chỉ khiến cây xoài bị rụng bông, mưa trái mùa còn khiến dịch bệnh trên loại cây này bùng phát dữ dội hơn. Ông Nguyễn Thế Bảo, Giám đốc HTX xoài Suối Lớn, xã Xuân Hưng, huyện Xuân Lộc cho hay, hiện HTX có hơn 310 ha xoài. Toàn bộ diện tích này đang thời kỳ ra hoa và theo thời vụ sẽ cho thu hoạch vào tháng 4 tới. Tuy nhiên, những ngày qua, mưa trái mùa xuất hiện đã làm cây xoài bị rụng bông. Đồng thời các loại bệnh như: thán thư, phấn trắng, sương mai xuất hiện. “Đặc biệt, hiện nay do mưa, độ ẩm cao nên sâu ăn bông phát triển ngày một nhiều. Có những gốc xoài chỉ sau một đêm bị loại sâu này cắn sạch bông”, ông Bảo cho biết.

Cũng theo ông Bảo, để ngăn chặn sâu bệnh phá hoại, hiện các thành viên trong HTX đã dùng thuốc để phun xịt, hãm không cho xoài ra hoa. “Ra hoa thời điểm này thì rất dễ bị sâu bệnh tấn công và bị rụng nên chúng tôi đang cố hãm bông cho cây. Cũng phải tốn thêm chi phí đầu tư nhưng cũng không còn cách nào khác. Năm ngoái, người trồng xoài đã thất thu do mưa trái mùa, năm nay mà bị nữa thì rất khó khăn”, ông Bảo nói trong lo lắng.

Một vườn điều tại xã Phú An, huyện Tân Phú bị cháy lá và chết do sương muối và mưa trái mùa xảy ra đầu năm 2017.

Lo lắng, bất an. Đây cũng là tâm lý mà các nhà vườn trồng điều trên địa bàn tỉnh đang trải qua hiện nay. Khoảng một năm trước, cùng với người trồng xoài, người trồng điều đã trải qua một vụ mùa “điêu đứng” vì mưa trái mùa. Cũng chính vì vậy, người trồng điều hiện đang rất lo sợ “kịch bản” buồn như năm trước sẽ tiếp tục lặp lại khi ngay đầu mùa khô năm nay, mưa trái mùa đã liên tiếp xuất hiện.

Ông Đường Minh Giang, Giám đốc HTX dịch vụ nông nghiệp An Viễn, xã An Viễn, huyện Trảng Bom cho hay, toàn HTX có khoảng hơn 800 ha điều, hiện tất cả diện tích này đang vào thời kỳ trổ bông. Tuy nhiên, những cơn mưa trái mùa xuất hiện mấy ngày qua khiến người trồng điều rất lo lắng. “Hiện thì chưa ảnh hưởng gì nhiều vì cũng chỉ mới có khoảng 2 cơn mưa và cây điều cũng chưa bước vào thời kỳ ra bông rộ. Tuy nhiên, trong khoảng nửa tháng tới, khi cây điều bước vào thời điểm ra bông rộ mà vẫn có mưa thì nguy cơ mất trắng thêm vụ điều là rất cao”, ông Giang nói.

Cũng tại huyện Trảng Bom, cơn mưa trái mùa ngày 19-1 xảy ra trên diện rộng, nặng hạt kéo dài còn gây thiệt hại cho nhiều hộ nông dân đang thu hoạch tiêu, phơi tiêu; các hộ trồng cây kiểng, nhất là mai Tết. Ngoài ra, mưa lớn cũng khiến nhiều nhà vườn trồng rau bị thiệt hại nặng.

Mưa trái mùa sẽ còn xuất hiện

Theo Chi cục Trồng trọt - bảo vệ thực vật tỉnh, hiện toàn tỉnh có trên 11.500 ha xoài đang cho trái non hoặc đang ra hoa. Đối với những diện tích xoài ra hoa trước cơn bão số 16, thời điểm cuối năm 2017, tỷ lệ đậu trái khá cao, bệnh thán thư chỉ chiếm tỷ lệ khoảng 25% và gần như không bị bọ trĩ, ruồi gây hại. Tuy nhiên, đối với các vườn xoài ra hoa sau thời điểm này thì tỷ lệ đậu trái đạt rất thấp, mật độ bọ trĩ khá cao, khoảng trên 50 con/bông và khả năng bệnh thán thư sẽ xuất hiện, gây hại trong thời gian tới là rất cao. Đặc biệt, dịch bệnh sẽ bùng phát mạnh hơn nếu thời tiết tiếp tục có mưa xảy ra.

Trong khi đó, Giám đốc Đài Khí tượng thủy văn Đồng Nai Nguyễn Phước Huy cho biết, từ ngày 18-1, bắt đầu xuất hiện mưa trái mùa và trải rộng trên khắp địa bàn tỉnh. Kết quả đo lượng mưa cho thấy, một số nơi trên địa bàn tỉnh xuất hiện mưa to, lượng mưa đạt trên 35mm, như tại TX. Long Khánh. Ngoài ra, mưa nặng hạt còn diễn ra ở TP. Biên Hòa và các huyện Trảng Bom, Long Thành, Cẩm Mỹ. Tuy nhiên, so với trung bình nhiều năm, mưa trái mùa xuất hiện vào đầu năm nay không lớn.

Theo ông Huy, nguyên nhân chủ yếu gây ra hiện tượng mưa trái mùa những ngày qua là do không khí lạnh suy yếu kết hợp chịu ảnh hưởng của nhiễu động trong đới gió Đông đẩy hơi ẩm từ biển Đông vào đất liền tạo ra những khối mây dông gây mưa. Đáng lo ngại hơn, theo dự báo, hiện tượng mưa trái mùa sẽ còn tiếp diễn trong vài ngày tới. Đặc biệt, tại các địa phương có diện tích xoài và điều lớn trên địa bàn tỉnh, mưa trái mùa lại xảy ra kéo dài hơn. “Đối với các vùng phía Nam tỉnh thì mưa trái mùa có thể kết thúc vào đầu tuần này, tuy nhiên các địa phương nằm ở phía Bắc tỉnh như: Tân Phú, Định Quán, Xuân Lộc, theo dự báo mưa trái mùa sẽ còn xuất hiện kéo dài đến giữa tuần”, ông Huy cho biết.

Đang tiếp tục chi trả tiền hỗ trợ  người trồng xoài, điều

Theo Chi cục Thủy lợi (thuộc Sở Nông nghiệp - Phát triển nông thôn), năm 2017, toàn tỉnh có hơn 41.000 ha xoài, điều bị thiệt hại do mưa trái mùa. Để giúp người dân ổn định sản xuất, tỉnh Đồng Nai chi khoảng 83 tỷ đồng hỗ trợ, trung bình mỗi ha xoài, điều thiệt hại vì mưa trái mùa được hỗ trợ 2 triệu đồng. Hiện nay, việc chi trả tiền hỗ trợ cho nông dân bị thiệt hại vẫn đang được thực hiện. Nguyên nhân khiến việc chi trả diễn ra chậm là do quá trình thống kê, đối chiếu diện tích bị thiệt hại đáp ứng đủ các điều kiện được hỗ trợ của các địa phương gặp khó khăn.

Phạm Tùng