Ngành gỗ hướng đến "sản xuất xanh"

Theo các hiệp hội gỗ, sản xuất gỗ có nguồn gốc hợp pháp là điều kiện tiên quyết để xuất khẩu. Bên cạnh đó, muốn bảo vệ rừng tốt hơn, cần thay đổi thói quen sử dụng sản phẩm gỗ tại thị trường nội địa.

Theo Hiệp hội gỗ và lâm sản Việt Nam (Viforest), đợt thiên tai ở miền Trung thời gian vừa qua là kết quả của việc con người ứng xử với thiên nhiên, trong đó có khai thác rừng tự nhiên một cách không hợp lý. Thói quen sử dụng gỗ tự nhiên, bao gồm các loại gỗ quý, gỗ tự nhiên lâu năm vẫn tồn tại trong một bộ phận không nhỏ người dân. Do vậy, để bảo vệ rừng, người tiêu dùng cần thay đổi thị hiếu, cần quan tâm hơn đến nguyên liệu gỗ rừng trồng, từ đó tác động lên ngành sản xuất gỗ. Hầu hết hoạt động của các DN thuộc các hiệp hội ngành gỗ ở đây không phải là nguyên nhân gây ra mất rừng và suy thoái rừng. Bởi vì sản phẩm của họ sử dụng gỗ rừng trồng, gỗ nhập khẩu từ nguồn rủi ro thấp. Các DN cần dành sự quan tâm thích đáng cho thị trường nội địa và đồng lòng hỗ trợ xây dựng một ngành gỗ có trách nhiệm, một ngành lâm nghiệp bền vững.

Để thể hiện vai trò của mình và hợp sức cùng Chính phủ hướng đến nền “sản xuất xanh”, Viforest và hiệp hội gỗ các tỉnh Bình Dương, Đồng Nai, Bình Định, Thanh Hóa và TP.HCM cùng với Chi hội Gỗ dán, Chi hội Dăm gỗ đã cùng ký cam kết phát triển ngành gỗ Việt theo hướng bền vững, nói không với gỗ bất hợp pháp. Các đơn vị nói trên cũng ra mắt Quỹ Vì một Việt Nam xanh với số vốn góp ban đầu 6,5 tỷ đồng. Quỹ này nhằm tài trợ cho những dự án bảo vệ môi trường, trồng rừng và tổ chức các sự kiện liên quan đến bảo vệ rừng.

Xây dựng nguồn nguyên liệu hợp pháp 

Chịu ảnh hưởng của dịch Covid-19, song ngành gỗ vẫn là một trong 5 ngành có giá trị xuất khẩu đạt mức tăng trưởng tốt trong 10 tháng của năm 2020. Cụ thể, trong thời gian này, gỗ và sản phẩm gỗ xuất khẩu đạt 9,6 tỷ USD, tăng 12,4% so với cùng kỳ năm trước. Dự kiến, mục tiêu 12,5 tỷ USD cả năm 2020 của ngành gỗ Việt Nam hoàn toàn có thể đạt được. Tương tự như cả nước, tại Đồng Nai, sản phẩm gỗ hiện xếp thứ ba về tăng trưởng xuất khẩu trong 10 tháng của năm 2020 với kim ngạch 1,3 tỷ USD, tăng 6,75% so với cùng kỳ.

Theo các DN, đối với gỗ xuất khẩu, một trong những yêu cầu tiên quyết để đưa được hàng vào các nước là nguồn gốc sản phẩm phải hợp pháp. Nguyên do là các nước châu Âu, Mỹ - thị trường xuất khẩu gỗ chính của Việt Nam (Mỹ chiếm khoảng 50%) rất coi trọng vấn đề này. Nếu phát hiện vi phạm sẽ bị khiếu kiện và trừng phạt thương mại rất cao nên hầu như không có DN nào vi phạm.

Đối với xuất khẩu gỗ, Việt Nam thực hiện đầy đủ các cam kết quốc tế đã ký kết như Công ước về buôn bán quốc tế các loài động, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES) và Hiệp định Đối tác tự nguyện VPA/FLEGT để thúc đẩy thương mại gỗ hợp pháp từ Việt Nam sang EU.

Hiệp hội Gỗ và thủ công mỹ nghệ Đồng Nai (Dowa) luôn coi trọng gỗ có nguồn gốc xuất xứ. Dowa cũng đã liên kết được 100 DN tham gia hợp tác cùng với nhau, xây dựng thị trường nguyên liệu gỗ hợp pháp. Gỗ nhập từ các khu vực trên thế giới về Đồng Nai cưa xẻ, chế biến đều đảm bảo các giấy tờ kiểm tra theo quy định pháp luật Việt Nam và quốc tế.