Khu dự trữ sinh quyển Đồng Nai: “Lá phổi” xanh của Đông Nam Bộ

Ngày 28-11, tại Đồng Nai sẽ diễn ra Hội nghị “Tổng kết công tác năm 2018 của Mạng lưới các khu dự trữ sinh quyển (DTSQ) thế giới tại Việt Nam”. Hiện nay, nước ta có 9 khu DTSQ được UNESCO công nhận là khu DTSQ thế giới.

Ngày 29-6-2011, Khu DTSQ Đồng Nai được UNESCO công nhận là khu DTSQ thứ 580 của thế giới với tổng diện tích gần 970 ngàn hécta. Khu DTSQ Đồng Nai trải rộng trên địa bàn các tỉnh: Đồng Nai, Lâm Đồng, Bình Dương, Bình Phước và Đắk Nông. Trong đó, có hơn 80% diện tích vùng lõi nằm trong phạm vi địa giới hành chính của tỉnh Đồng Nai.

Nhiều loại động vật quý hiếm hiện được bảo tồn ở Khu dự trữ sinh quyển Đồng Nai. 

*Bảo tồn nhiều loài quý hiếm

Khu DTSQ Đồng Nai là nơi có tài nguyên đa dạng sinh học phong phú, đại diện cho rừng miền Đông Nam bộ. Qua điều tra, đã ghi nhận được gần 2,4 ngàn loài thực vật, trên 8 ngàn loài động vật, trong đó có nhiều loài nguy cấp, quý, hiếm thuộc Sách đỏ Việt Nam và thế giới.

Cùng với các giá trị nổi bật về đa dạng sinh học, Khu DTSQ Đồng Nai còn được biết đến bởi 3 di tích văn hóa lịch sử cấp quốc gia: Căn cứ Khu ủy miền Đông Nam bộ, Căn cứ Trung ương Cục miền Nam; Địa đạo Suối Linh và Di tích quốc gia đặc biệt danh lam thắng cảnh Vườn quốc gia Cát Tiên.

Ngoài ra, vùng đất này còn ẩn chứa cả một kho tàng văn hóa lớn, là nơi giao thoa văn hóa của trên 30 dân tộc.

TS.Trần Văn Mùi, Giám đốc Khu Bảo tồn thiên nhiên - văn hóa Đồng Nai, Phó trưởng ban thường trực Ban quản lý Khu DTSQ Đồng Nai cho biết: “Từ khi được UNESCO công nhận là Khu DTSQ thế giới, ban quản lý luôn thực hiện tốt 3 chức năng là: bảo tồn, phát triển và hỗ trợ”. Khoảng 15 năm nay, Đồng Nai đã tiến hành đóng cửa rừng tự nhiên để bảo tồn đa dạng sinh học và làm chậm lại những tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu.

Ông Đặng Hồng Tăng, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp - Phát triển nông thôn cho hay: “Đồng Nai được Trung ương đánh giá là một trong số ít tỉnh, thành của cả nước còn giữ được nhiều rừng tự nhiên. Vì đã đóng cửa rừng nhiều năm nên các loài động, thực vật trong rừng tự nhiên của tỉnh rất đa dạng và phong phú”.

*Lá phổi xanh của khu vực

Nhiều nhà khoa học đánh giá, Khu DTSQ Đồng Nai được xem như là lá phổi xanh cho khu vực Đông Nam bộ. Đồng Nai có nhiều đóng góp trong việc bảo vệ và phát triển rừng và luôn hướng đến mục tiêu “Bảo tồn để phát triển - phát triển để bảo tồn”.

TS.Trần Lâm Đồng, Viện trưởng Viện Nghiên cứu lâm sinh nhận xét: “Đồng Nai là tỉnh đi đầu cả nước trong việc đóng cửa rừng từ rất sớm để phục hồi và phát triển. Trước khi Đồng Nai đóng cửa rừng thì rừng đã bị khai thác rất kiệt, nhưng sau đó đã được phục hồi nhanh. Ở Việt Nam hiện còn rất ít tỉnh, thành giữ lại được trên 170 ngàn hécta rừng liền khoảnh như Đồng Nai”.

Cũng theo TS.Đồng thì tỉnh giữ rừng rất nghiêm ngặt, gần như không còn tình trạng vào rừng khai thác gỗ lớn như các tỉnh, thành khác. Do đó, Khu DTSQ Đồng Nai là khu vực có đa dạng sinh học phong phú và là nơi lưu trú của các loại thực vật, động vật quý hiếm của Việt Nam và thế giới.

Khu DTSQ Đồng Nai chia làm 3 phần là: vùng lõi, vùng đệm và vùng chuyển tiếp. Trong đó, vùng lõi có diện tích hơn 173 ngàn hécta gồm Khu Bảo tồn thiên nhiên - văn hóa Đồng Nai và Vườn quốc gia Cát Tiên, vùng đệm gần 350 ngàn hécta và vùng chuyển tiếp gần 447 ngàn hécta. Trong những năm qua, Khu DTSQ Đồng Nai đã cùng với 8 khu DTSQ khác của Việt Nam đã luôn bảo tồn và phát triển để tạo nên sự cân bằng giữa bảo tồn đa dạng sinh học, các nguồn tài nguyên thiên nhiên với sự phát triển kinh tế - xã hội, duy trì các giá trị văn hóa truyền thống đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của con người.

Hương Giang