UBND tỉnh vừa tổ chức hội nghị tổng kết và trao giải hội thi, cuộc thi Sáng tạo kỹ thuật năm 2019 vào ngày 21-8. Theo đó, có 86 giải pháp (20 giải pháp thuộc hội thi Sáng tạo kỹ thuật và 66 giải pháp cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng) đã được chọn trao giải. Các phong trào hội thi, cuộc thi đã góp phần khơi dậy đam mê nghiên cứu và và ứng dụng khoa học kỹ thuật vào thực tiễn.
Nhiều giải pháp có tính ứng dụng cao
Giải pháp “Nghiên cứu ứng dụng xỉ thép lò điện hồ quang (EAFS) để loại bỏ phốt pho hòa tan trong nước thải chế biến thủy sản” của nhóm giảng viên: Phan Thị Phẩm, Phan Thị Ngọc Ánh, Nguyễn Trọng Anh (Ðại học Lạc Hồng) đã vượt qua nhiều tác phẩm để đoạt giải nhì (không có giải nhất) hội thi Sáng tạo kỹ thuật tỉnh Ðồng Nai năm 2019. Tác giả Phan Thị Phẩm cho biết: Trải qua nhiều lần hợp tác trong đào tạo và sử dụng nhân lực giữa khoa và các doanh nghiệp, lần đầu tiên tại Việt Nam, nhóm giảng viên đã nghiên cứu giải pháp nhằm đưa ra được các thông số ảnh hưởng đến quá trình loại bỏ phốt pho hòa tan trong nước thải. Ðồng thời đánh giá được tính ổn định và tái sử dụng xỉ thép vào các công trình xử lý nước thải chế biến thủy sản, góp phần tích cực trong bảo vệ môi trường.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Hòa Hiệp trao giải nhì cho nhóm tác giả thuộc Trường đại học Lạc Hồng
Với hiệu quả thiết thực mang lại, giải pháp đã được Công ty Envico xem xét triển khai ứng dụng vào dự án chế biến thủy sản tại Cam Lâm (Khánh Hòa) và Công ty Envat xử lý nước thải trang trại chăn nuôi heo, một số loại nước thải có hàm lượng phốt pho cao ở Ðồng Nai và các tỉnh lân cận. Theo tác giả Phan Thị Phẩm và nhóm cộng sự, ngoài ý nghĩa khoa học, giải pháp có ý nghĩa về kinh tế - xã hội, đảm bảo xử lý nước thải tốt hơn, giá rẻ hơn so với các loại than hoạt tính, hạt nhựa Polyme và ý nghĩa lớn trong bảo vệ môi trường, nhất là các loại nước thải có độ pH cao…
Một giải pháp khác đoạt giải nhì tại hội thi Sáng tạo kỹ thuật lần này là “Thiết kế và thi công bo mạch thực hành môn kỹ thuật số ứng dụng công nghệ FPGA” của nhóm tác giả Nguyễn Xuân Toại, Võ Hồng Ngân (Ðại học Công nghệ Ðồng Nai). Giải pháp này được đánh giá góp phần lớn trong việc nâng chất các giờ thực hành, củng cố lý thuyết gắn với thực tế học tập của sinh viên. Nói về tính mới của giải pháp, tác giả Nguyễn Xuân Toại cho rằng, đây là mô hình mới hoàn toàn dựa vào thực tế giảng dạy tại Trường Đại học Công nghệ Ðồng Nai, nên khi nghiên cứu và ứng dụng giải pháp này đã giúp sinh viên học tập, nghiên cứu ngay trên thiết bị công nghệ nhỏ, gọn, chi phí thấp mà hiệu quả thực tiễn cao hơn so với những mô hình cũ. Về khả năng áp dụng, bo mạch hỗ trợ tốt cho giảng dạy môn kỹ thuật số đồng thời dùng nghiên cứu, chế tạo và kiểm tra đặc tính của một IC mới hoặc một mạch phức tạp. Ðặc biệt giảm chi phí giá thành khoảng 20 lần so với sản phẩm hiện có trên thị trường (10 triệu/10 bộ sản phẩm so với sản phẩm hiện có trên thị trường khoảng 200 triệu đồng/10 bộ sản phẩm) mà hiệu quả ứng dụng trong giảng dạy và thực tiễn khá cao.
Cùng với cuộc thi Sáng tạo kỹ thuật, cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng được phát động trong tất cả các trường từ tiểu học đến THPT trong tỉnh. Ban tổ chức đã chọn được 66 giải pháp để trao 5 giải nhất, 7 giải nhì, 18 giải ba và các giải khuyến khích. Trong đó, giải pháp “USEC - thiết bị hữu ích cho người khiếm thị” của nhóm học sinh: Trần Trọng Nhất, Nguyễn Tuyên Hoàng, Trịnh Quốc Ðạt (Trường THPT Phú Ngọc, huyện Ðịnh Quán) xuất sắc dành giải nhất. Không chỉ bảo đảm các thông số về kỹ thuật, giải pháp này còn mang tính nhân văn sâu sắc. Theo nhóm tác giả, đối với người khiếm thị việc đi lại luôn gặp không ít khó khăn và hay xảy ra va chạm. Từ thực tế này, nhóm đã nghiên cứu thiết bị cầm tay nhỏ gọn, giống như một cây gậy đi đường, có công tắc tổng, đèn và còi khi cần thiết do đó tạo thuận lợi trong quá trình tham gia giao thông của người khiếm thị.
Một số giải pháp khác cùng đoạt giải nhất và được đánh giá cao về tính ứng dụng và sáng tạo như: “Hộp xám dành cho xe máy”; “Thiết bị chăm sóc khách hàng”; “Thiết bị chăm sóc giấc ngủ trẻ sơ sinh qua điện thoại”; “Hệ thống cảnh báo lũ quét, sóng thần”.
Khơi dậy đam mê nghiên cứu khoa học kỹ thuật
TS. Vy Văn Vũ, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học kỹ thuật tỉnh cho biết, so với năm ngoái, năm 2019 Ban tổ chức nhận được nhiều các giải pháp tham gia hội thi, cuộc thi. Ðặc biệt ở cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng, Ban tổ chức phát động và giao về các địa phương tự xét chọn trước khi đưa về tỉnh chấm xét giải. Nhờ vậy, chất lượng các giải pháp được lựa chọn trao giải đều mang tính ứng dụng vào thực tiễn khá cao cả trong giảng dạy, nghiên cứu và có giá trị về kinh tế.
Từ năm 2018, Hội thi Sáng tạo kỹ thuật và Sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng được UBND tỉnh giao về đầu mối là Liên hiệp các Hội Khoa học kỹ thuật tỉnh chủ trì phát động. Nhờ chủ động, tích cực cùng sự phối hợp chặt chẽ của các sở, ngành, địa phương trong tỉnh nên các cuộc thi đã thu hút đông đảo cán bộ, học sinh, sinh viên tham gia, nhất là cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng. Chỉ trong vòng 6 tháng phát động đã có trên 1.100 giải pháp tham gia cuộc thi. Các địa phương lựa chọn 171 giải pháp gửi về tỉnh chấm và xét trao giải cho 66 giải pháp. Thông qua các hội thi, cuộc thi vừa tạo sân chơi cho cán bộ, học sinh, sinh viên vừa thúc đẩy phong trào “Toàn dân tiến quân vào khoa học công nghệ”.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Hòa Hiệp đánh giá cao kết quả cuộc thi, đặc biệt là sự vào cuộc của các sở, ngành, địa phương và các đơn vị liên quan. Phó Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị Liên hiệp các hội khoa học kỹ thuật tỉnh tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, tạo sự lan tỏa và nâng nhận thức cộng đồng về vai trò, việc ứng dụng thành quả của khoa học kỹ thuật vào thực tiễn; tiếp tục khơi dậy đam mê nghiên cứu khoa học, đam mê sáng tạo để cho ra những giải pháp, đề tài hữu ích, có khả năng áp dụng trong thực tiễn đời sống.
Theo Ban tổ chức, sau hơn 6 tháng phát động, Hội thi Sáng tạo kỹ thuật đã nhận được 57 giải pháp dự thi thuộc 6 lĩnh vực: công nghệ thông tin, điện tử, viễn thông; cơ khí tự động hóa, xây dựng và giao thông vận tải; vật liệu, hóa chất, năng lượng; nông, lâm, ngư nghiệp, tài nguyên môi trường; y dược và giáo dục - đào tạo. Ban tổ chức đã chọn 20 giải pháp để trao các giải nhì, ba và khuyến khích. Cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng đã thu được trên 1.100 giải pháp, Ban tổ chức đã chọn chấm 171 giải và trao giải cho 66 giải pháp xuất sắc nhất.
N. Trinh