Giải pháp phát triển rừng trồng bền vững

(CTT-Đồng Nai) - Đồng Nai với diện tích rừng lớn, cũng là địa phương phát triển ngành sản xuất, chế biến xuất khẩu gỗ thuộc tốp đầu cả nước nên doanh nghiệp (DN) trên địa bàn tỉnh rất quan tâm hỗ trợ người trồng rừng triển khai nhiều giải pháp nhằm phát triển rừng bền vững.

Trong đó, việc thực hiện cấp chứng nhận quản lý rừng bền vững (FSC) với mục đích chứng minh nguồn gốc, chất lượng gỗ nội địa, góp phần tăng lợi thế cạnh tranh trên cả thị trường nội địa và xuất khẩu.

Đến nay, toàn tỉnh đã có 3,6 ngàn ha gỗ rừng trồng đạt chứng nhận FSC. Doanh nghiệp và người trồng rừng ngày càng quan tâm với mục tiêu tiếp tục nhân rộng diện tích rừng đạt chứng chỉ trong thời gian tới.

Tăng giá trị rừng trồng

Việc cấp chứng nhận FSC mang lại nhiều lợi ích cho các bên tham gia, góp phần tăng giá trị cho rừng trồng.

Tham gia làm chứng nhận FSC, giá trị rừng trồng được tăng thêm, nâng cao thu nhập cho người trồng rừng trên cùng đơn vị diện tích. Ông Nguyễn Văn Dũng, người nhận khoán trồng rừng tại xã Xuân Hưng, huyện Xuân Lộc đã được cấp chứng nhận FSC cho rằng, FSC là một chứng nhận quốc tế, để có thể được chứng nhận này người trồng rừng phải tuân thủ nhiều yêu cầu, thủ tục khắt khe như: vấn đề về bảo vệ môi trường, trách nhiệm xã hội, bảo vệ tài nguyên thiên nhiên…Đặc biệt, người trồng không được sử dụng chất hóa học bị cấm trong diệt cỏ, xử lý nấm bệnh trên cây rừng. Thời gian đầu, các hộ nhận khoán rừng gặp nhiều khó khăn khi phải tuân thủ nhiều quy định, ràng buộc về quy trình sản xuất; chi phí, công sức bỏ ra nhiều hơn. Nhưng qua hơn 1 năm triển khai, người trồng đã thấy hiệu quả cụ thể như: cây trồng tăng trưởng tốt hơn, đất rừng màu mỡ hơn. Đặc biệt mùa khô vừa rồi, nhiều vùng rừng bị chết khô thì rừng trồng theo quy trình này có lớp mùn giữ ẩm, đất đai ít khô cằn hơn nên không bị thiệt hại vì hạn hán.

Với các DN sản xuất, xuất khẩu gỗ, nguồn nguyên liệu gỗ có nguồn gốc rõ ràng, chất lượng là lợi thế cạnh tranh trên thị trường. Đặc biệt, chứng nhận FSC sẽ tạo ra lợi thế cạnh tranh cho các mặt hàng gỗ xuất khẩu của Việt Nam khi tiếp cận với các thị trường khó tính như châu Âu, Hoa Kỳ…Tại Việt Nam, gỗ nguyên liệu có chứng nhận FSC được tiêu thụ với giá cao hơn các loại gỗ chưa chứng nhận từ 10 - 15%. Đối với những nhà mua hàng cao cấp trên thị trường toàn cầu, họ sẵn sàng trả thêm tiền cho những mặt hàng được làm từ nguyên liệu có chứng nhận FSC. Theo đó, DN chủ động làm chứng nhận FSC sẽ có nhiều lợi thế cạnh tranh.

Ông Phan Ích Trí, chủ cơ sở đồ gỗ Linh Dương (thành phố Biên Hòa) cho biết, chứng nhận FSC được thị trường thế giới rất cần vì nó chứng nhận nguồn gốc sản phẩm. Thời gian tới, thị trường thế giới hầu như yêu cầu 100% đều có FSC. Thị trường đồ gỗ nội địa cũng rất cần sản phẩm làng nghề xanh, sạch… Mong cơ quan chức năng quan tâm hỗ trợ để tăng nhanh diện tích rừng được chứng nhận này.

Chưa xứng với tiềm năng

Hiện tại, toàn tỉnh đã phát triển được 3,6 ngàn ha rừng được cấp chứng nhận FSC thuộc khu vực rừng phòng hộ Xuân Lộc. Tuy nhiên, quá trình thực hiện chứng nhận FSC còn nhiều khó khăn khiến tiến độ cấp chứng chỉ rừng chậm, chưa xứng với tiềm năng.

Ông Võ Quang Hà, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Tân Vĩnh Cửu (Tavico, thành phố Biên Hòa) là một trong những DN cung cấp nguyên liệu gỗ lớn nhất Việt Nam. Sau gần 2 năm, DN này phối hợp với Ban Quản lý rừng phòng hộ Xuân Lộc và các hộ dân trồng rừng nỗ lực triển khai để có hơn 3,6 ngàn hécta rừng trồng keo lai đã được cấp chứng nhận rừng bền vững FSC. Đây là diện tích rừng được liên kết khai thác và tạo nên chuỗi sản phẩm gỗ rừng trồng có chứng chỉ FSC từ rừng đến nhà máy chế biến xuất khẩu đầu tiên của Đồng Nai. Ông Võ Quang Hà chia sẻ, Tavico tham gia vào câu chuyện làm chứng nhận FSC kéo dài 2 năm qua với rất nhiều vất vả, tốn kém chi phí, sức lực. Việc làm chứng nhận này gắn với mục tiêu lâu dài hơn là duy trì việc trồng rừng hiệu quả vừa khai thác nguyên liệu đạt chuẩn xuất khẩu vào những thị trường khó tính cho ngành gỗ.

Ông Lê Văn Gọi, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh nhấn mạnh, việc rừng trồng ở huyện Xuân Lộc được cấp chứng nhận FSC rất có ý nghĩa; tạo được chuỗi từ cung ứng nguyên liệu đến nhà chế biến, nhà thương mại lâm sản. Hiện nguyên liệu từ rừng sản xuất của Đồng Nai chỉ cung cấp được dưới 15% so với nhu cầu gỗ trên thực tế trên địa bàn tỉnh. Việc thực hiện chương trình liên kết hợp tác đầu tư vùng nguyên liệu gỗ hiệu quả, bền vững là đúng hướng và phù hợp. Ngành chế biến gỗ tỉnh Đồng Nai có nhiều ưu thế hơn các tỉnh khác là vừa có ngành chế biến gỗ phát triển, đồng thời có vùng nguyên liệu. Tuy nhiên, khó khăn là diện tích rừng trồng ở Đồng Nai không được tập trung, có nhiều loài cây, chưa có sự liên kết bền vững chuỗi sản phẩm để nâng cao giá trị gỗ rừng trồng.