​Đồng Nai và một số tỉnh thành đối mặt khó khăn khi TP.Hồ Chí Minh thu phí hạ tầng cảng biển

Cuối năm 2020, HĐND TP.Hồ Chí Minh thông qua nghị quyết về ban hành mức thu phí sử dụng công trình kết cấu hạ tầng, công trình dịch vụ tiện ích công cộng trong khu vực cửa khẩu cảng biển trên địa bàn thành phố (gọi tắt là thu phí cảng biển) từ ngày 1-7-2021, trong đó, địa phương này sẽ có những chính sách ưu đãi nếu các doanh nghiệp mở tờ khai hải quan tại TP.HCM.

                              Vận chuyển hàng hóa tại Cảng Đồng Nai.

Theo một số doanh nghiệp, với kế hoạch và khung tính phí như nghị quyết, khả năng TP.HCM sẽ hút nhiều doanh nghiệp (DN) xuất nhập khẩu từ các địa phương khác về mở tờ khai hải quan để được giảm tiền phí, trong đó một số tỉnh có lượng DN xuất nhập khẩu lớn như: Đồng Nai, Bình Dương...

Chính sách ưu đãi doanh nghiệp

Được biết, hệ thống cảng biển TP HCM hiện có trên 40 bến cảng. Là cửa ngõ quan trọng của khu vực miền Đông Nam bộ và miền Tây đối với các DN kinh doanh hàng hóa xuất, nhập khẩu. TP.HCM cũng là điểm đầu mối chuyển đổi các phương thức vận tải từ vận tải biển sang vận tải đường sắt, đường bộ, đường thủy nội địa...với công suất mỗi năm vận chuyển trên 100 triệu tấn hàng hóa xuất nhập khẩu. Do đó, việc áp dụng chính sách thu phí cảng biển được rất nhiều doanh nghiệp, địa phương lân cận chú ý, trong đó, Đồng Nai có hàng ngàn DN xuất nhập khẩu.

Trong số những nội dung về mức phí của nghị quyết, nội dung được các DN ngoài thành phố quan tâm chính là mức phí đối với hàng hóa xuất nhập khẩu của những DN mở tờ khai tại Hải quan TP.HCM và không mở tờ khai tại TP.HCM. Cụ thể, mức phí đối với hàng hóa nhập khẩu, hàng hóa xuất khẩu mở tờ khai ngoài TP.HCM sẽ áp dụng mức 500 ngàn đồng/cont đối với container 20ft; 1 triệu đồng/cont đối với container 40ft và 30 ngàn đồng/tấn đối với hàng lỏng, hàng rời không đóng trong container. Trong khi đó, nếu DN kinh doanh hàng hóa xuất nhập khẩu mở tờ khai hải quan tại Hải quan TP.HCM thì sẽ được giảm 50% mức phí, cụ thể, với hàng hóa xuất nhập khẩu của DN mở tờ khai tại Hải quan TP.HCM sẽ áp dụng mức thu là 250 ngàn đồng/cont đối với container 20ft; 500 ngàn đồng/cont với container 40ft và 15 ngàn đồng/tấn đối với hàng lỏng, hàng rời không đóng trong container.

Gây khó cho các địa phương lân cận

Với chính sách ưu đãi này, nhiều DN đang mở tờ khai hải quan tại Đồng Nai có lượng hàng hóa kinh doanh xuất nhập khẩu sẽ phải tính đến bài toán lợi ích. Trong khi đó, theo quy định, DN mở tờ khai hải quan ở đâu thì đóng thuế ở đó. Do đó, nếu DN chọn mở tờ khai hải quan tại TP.HCM thì đồng nghĩa với đóng thuế cho TP.HCM, và như vậy, những tỉnh có DN xuất nhập khẩu sẽ đối mặt khó khăn trong vấn đề thu thuế xuất nhập khẩu, ảnh hưởng đến nguồn thu ngân sách chung của địa phương như: Bình Dương, Đồng Nai và các tỉnh miền Tây.

Ông Đặng Văn Điềm, Chủ tịch Hội doanh nhân trẻ Đồng Nai nhận định, với chính sách ưu đãi như trên của TP.HCM thì khả năng các DN sẽ chọn về TP.HCM mở tờ khai hải quan bởi sự chênh lệch về không phải ít. Theo ông Điềm, có  những DN xuất nhập khẩu hàng hóa lớn, nhất là trong bối cảnh khó khăn do ảnh hưởng từ dịch Covid-19 thì các DN sẽ phải cân nhắc để giảm bớt các chi phí, trong khi mức giảm như thế này thì đương nhiên DN sẽ có sự lựa chọn giải pháp có lợi nhất cho mình.

Là nhân viên xuất nhập khẩu cho một công ty nước ngoài tại KCN Biên Hòa 2, ông Nguyễn Văn Tình cho rằng, hiện nay, hầu hết các thủ tục hải quan của các công ty phần lớn do các đại lý đảm nhận, do đó việc làm thủ tục hải quan, mở tờ khai đều có dịch vụ chuyên nghiệp nên việc mở tờ khai Hải quan ở đâu là vấn đề rất đơn giản. Với những chính sách ưu đãi và đầy mời gọi như trên, TP.HCM sẽ thu hút DN mở tờ khai Hải Quan để hưởng chính sách ưu đãi không nhỏ này.

Thời gian qua, nhờ những chính sách cải cách thủ tục hải quan, tạo sự liên kết giữa hải quan và DN cũng như thu hút DN mở tờ khai hải quan tại Đồng Nai, Hải quan Đồng Nai đã kéo được hàng ngàn DN xuất nhập khẩu về mở tờ khai tại Đồng Nai, tăng nguồn thu ngân sách xuất nhập khẩu cho địa phương. Do đó, với chính sách thu phí cảng biển mới của TP.Hồ Chí Minh, liệu Đồng Nai có bị dồn vào thế khó? Một số DN cho rằng, muốn duy trì mức thu ngân sách, lãnh đạo tỉnh, Cục hải quan Đồng Nai cần có những kiến nghị, để xuất đồng thời tiếp tục cải cách các thủ tục hành chính để nâng cao chất lượng phục vụ, kéo DN về lại với mình. Việc DN cân nhắc đến lợi ích là vấn đề chính đáng của DN trong sản xuất, kinh doanh. Tuy nhiên, những chính sách của TP.HCM đang có nguy cơ “kéo” DN về TP.HCM để mở tờ khai, tăng nguồn thu ngân sách cho TP.HCM, trong khi đó, nhiều địa phương khác sẽ gặp khó khăn vì mất DN mở tờ khai tại địa phương.

                                                                                  Phan Anh