Cảnh báo tình trạng diện tích mít Thái tăng “nóng”

Nguyên nhân khiến cây trồng này thuộc tốp đầu tăng “nóng” về diện tích là do thời gian qua bán được với giá cao do xuất khẩu tốt. Tuy nhiên, giá mít giảm sâu hiện nay là hệ lụy của việc nông dân chạy theo phong trào đua nhau trồng mít.

Thời gian gần đây, mít liên tục rớt giá và hiện đang có mức giá giảm kỷ lục chưa từng có. Cụ thể, hiện giá mít Thái bán tại vườn chỉ còn từ 3-4 ngàn đồng/kg, mít lá bàng chỉ còn từ 1-2 ngàn đồng/kg.

So sánh giá mít hiện nay với thời thị trường tiêu thụ tốt, ông Hoàng Minh Đức, nông dân ở xã Phú Cường (H.Định Quán) cho biết, thời điểm xuất khẩu tốt, khan hàng, giá mít Thái có thời điểm bán tại vườn lên đến  40-50 ngàn đồng/kg. Thấy cây trồng này thường bán được giá cao, lại cho thu hoạch quanh năm nên ông Đức mạnh dạn chuyển đổi vườn xoài sang trồng mít. Khi cây trồng này bắt đầu cho thu hoạch ông Đức chỉ bán được 3-4 ngàn đồng/kg. Ông Đức so sánh: “Với mức giá này, chưa tính vốn đầu tư trồng mới, chỉ tính chi phí bón phân, công chăm sóc tôi đã hầu như không có lợi nhuận. Ngoài ra, trồng mới thấy mức độ rủi ro của cây mít cũng khá cao vì cây đang xanh tốt tự nhiên bị nấm bệnh chết. Tình trạng cây mít bị nấm bệnh chết và thường chết rất nhanh khiến người trồng không kịp xử lý”.

Theo ông Nguyễn Văn Trường, thương lái thu mua nông sản trên địa bàn H.Định Quán, Tân Phú, cây mít tuy cho thu hoạch quanh năm nhưng bắt đầu vào mùa mưa mới là chính vụ. Hiện giá mít giảm sâu nhưng khi rộ thu hoạch, sản lượng tăng cao, thương lái cũng khó thu mua đồng loạt. Nguyên nhân do diện tích mít tăng nhanh trong thời gian ngắn trong khi xuất khẩu hoàn toàn phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc; dịch bệnh Covid-19 diễn biến phức tạp khiến thị trường xuất khẩu bị đình đốn.  

Mít Thái từng gây sốt thị trường vì thuộc tốp đầu cây trồng cho lợi nhuận cao. Có thời điểm, mít sốt giá, thương lái về tận vườn thu mua với giá 50-60 ngàn đồng/kg. Đây lại là cây trồng cho năng suất cao, đầu ra thuận lợi, nên thời gian đầu, rất nhiều nhà vườn đã giàu lên từ cây mít. Thấy lợi nhuận “khủng” từ cây mít, nhiều nông dân đua nhau chuyển đổi sang cây trồng này. Theo đó, diện tích cây trồng này không ngừng tăng nhanh trên địa bàn Đồng Nai. Hiện toàn tỉnh có gần 6 ngàn ha diện tích trồng mít, tăng hàng ngàn ha so với vài năm trước đó.

Ông Nguyễn Văn Trường cho biết thêm, nguyên nhân sâu xa là vài năm trở lại đây, diện tích mít tăng “nóng” không chỉ tại Đồng Nai mà trong cả nước. Nguồn cung tăng quá nhanh trong khi thị trường tiêu thụ vẫn phụ thuộc hoàn toàn vào Trung Quốc nên đầu ra khó bền vững. Các địa phương nên có định hướng phát triển diện tích mít theo quy hoạch. Ngoài ra, nông dân không nên chỉ tập trung trồng mít Thái mà cần trồng thêm những giống mít là nguyên liệu đưa vào chế biến.

Cùng quan điểm, ông Nguyễn Thế Hưng, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại sản xuất mít sấy Hưng Phát (xã Bình Lộc, TP.Long Khánh) nhận xét, trái mít có nhiều lợi thế hơn hẳn các mặt hàng trái cây tươi khác vì đã được đưa vào chế biến. Mít sấy hiện đang là sản phẩm chủ lực của doanh nghiệp. Mít là loại cây trồng đặc trưng của vùng nhiệt đới nên không phải nước nào cũng trồng được phổ biến như ở Việt Nam. Tiềm năng xuất khẩu của sản phẩm chế biến từ mít còn rất lớn vì dòng thực phẩm này rất giàu dinh dưỡng, được cả thị trường trong nước và xuất khẩu ưa chuộng. Tuy nhiên, doanh nghiệp chế biến cần có nguồn nguyên liệu chất lượng tốt với giá ổn định, Nhà nước nên đưa cây trồng này vào quy hoạch để phát triển diện tích đúng với nhu cầu thị trường. Nông dân cũng không nên chạy theo phong trào ồ ạt phát triển với kỳ vọng sẽ đạt lợi nhuận khủng mà nên chuyển hướng sản xuất an toàn, tham gia chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ, chế biến để có đầu ra ổn định, bền vững.