Bệnh nghề nghiệp có thể gây tử vong

5 công nhân tử vong vì bệnh bụi phổi silic

Bệnh nghề nghiệp là bệnh phát sinh do điều kiện lao động có hại của nghề nghiệp tác động tới người lao động. Bệnh xảy ra cấp tính hoặc từ từ. Một số bệnh nghề nghiệp không chữa khỏi và để lại di chứng.

Trước tình trạng đáng báo động trên, Bộ Y tế đã có những hướng dẫn cụ thể về việc phòng bệnh bụi phổi silic. Bụi phổi là tình trạng bụi bẩn tích tụ trong phổi do hít phải trong nhiều năm và tiến triển thành bệnh. Nguyên nhân chính là người bệnh tiếp xúc với những vật liệu có khả năng phát tán những hạt rất nhỏ xâm nhập vào phổi. Bệnh có thể gây triệu chứng ho khan, khạc đờm đen, cảm giác đau nhói ở ngực, tức ngực, khó thở, hụt hơi. Ở giai đoạn đầu, bệnh có thể không có dấu hiệu.

 
Bệnh bụi phổi chưa có phương pháp điều trị dứt điểm, chỉ được điều trị kiểm soát triệu chứng và ngăn bệnh tiến triển bằng cách sử dụng thuốc giảm viêm, rửa phế nang toàn bộ hai phổi, thuốc giảm quá trình xơ hóa phổi, thở oxy. Những công việc có nguy cơ khiến người lao động mắc bệnh bụi phổi silic như: khai thác quặng đá; đẽo mài đá; tán, nghiền, sàng các quặng đá; đúc đá, làm sạch hoặc làm nhẵn vật bằng tia cát; sản xuất, chế biến thủy tinh, đồ gốm, gạch chịu lửa…

 
Tại Đồng Nai, giai đoạn 2013-2023, ngành Y tế đã thực hiện khám, phát hiện bệnh nghề nghiệp cho hơn 119,4 ngàn người lao động tại 516 doanh nghiệp. Qua đó, đã giám định bệnh nghề nghiệp cho 128 trường hợp. Một số bệnh nghề nghiệp mà người lao động thường mắc phải như: bệnh điếc nghề nghiệp do tiếng ồn, bệnh viêm phế quản mạn tính nghề nghiệp, bệnh bụi phổi silic…

 
Theo Phó Giám đốc Sở Y tế Nguyễn Văn Bình, Bên cạnh những doanh nghiệp có ý thức trách nhiệm, thực hiện nghiêm quy định về khám sức khỏe định kỳ, khám phát hiện bệnh nghề nghiệp cho người lao động thì vẫn còn nhiều doanh nghiệp lơ là vấn đề này. Trong khi đó, người lao động đang phải đối mặt với khá nhiều loại bệnh nghề nghiệp do làm việc trong môi trường nặng nhọc, độc hại. Không những thế, những lao động làm việc văn phòng cũng dễ mắc phải những căn bệnh về cột sống thắt lưng, mắt… Do đó, nếu không được khám sức khỏe định kỳ nhằm phát hiện bệnh và điều trị kịp thời, về lâu dài sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe và khả năng làm việc của người lao động cũng như ảnh hưởng tới sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

 

Khám và phát hiện, điều trị bệnh nghề nghiệp sớm

 
Theo một nghiên cứu của BS CKII Huỳnh Cao Hải, nguyên Phó giám đốc Sở Y tế Đồng Nai, người lao động đang làm việc trong 2 ngành sản xuất may mặc và giày da trên địa bàn tỉnh luôn phải làm việc trong điều kiện áp lực cao về mặt thể chất và tinh thần. Ngoài ra, họ thường xuyên phải tiếp xúc với môi trường làm việc có nhiệt độ cao, độ ồn cao, bụi và thậm chí là các hóa chất độc hại (tại các công đoạn tẩy hàng của ngành may mặc, công đoạn quét keo, dán đế của ngành giày da…).

Kết quả nghiên cứu trên gần 1,2 ngàn người lao động làm việc tại 14 doanh nghiệp giày da, dệt may trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2020-2023 cho thấy, có hơn 61% người lao động có sức khỏe loại 3, khoảng 30% có sức khỏe loại 2. Nhóm bệnh phổ biến mà người lao động mắc phải là răng hàm mặt, mắt, các bệnh nội khoa. Triệu chứng sức khỏe thường gặp là cơ xương khớp, thần kinh, có khoảng 15% người lao động bị giảm thính lực ở 1 hoặc 2 bên tai.

 
Các bác sĩ cho biết, điểm chung của phòng ngừa các bệnh nghề nghiệp là doanh nghiệp cần thay đổi quy trình, công nghệ sản xuất theo hướng sạch, thân thiện với môi trường, sử dụng các loại máy móc ít phát sinh yếu tố độc hại, ít ồn, rung; sử dụng dây truyền công nghệ tự động, khép kín; làm giảm các yếu tố độc hại bằng cách thông gió, hút gió chung và tại chỗ. Thay thế những hóa chất độc hại bằng các chất ít độc hại hơn.
Ngoài ra, doanh nghiệp cần quan trắc định kỳ các yếu tố có hại trong môi trường lao động; tổ chức khám sức khỏe định kỳ và khám phát hiện bệnh nghề nghiệp cho người lao động; tách người lao động ra khỏi môi trường có yếu tố độc hại nếu nghi ngờ mắc bệnh.

 
Quá trình làm việc, nhất là làm việc trong môi trường nặng nhọc, độc hại, người lao động cần được trang bị đầy đủ các phương tiện phòng hộ cá nhân thao quy định. Đơn vị sử dụng lao động cần xây dựng nội quy đảm bảo an toàn, vệ sinh nơi làm việc; tổ chức thời gian làm việc, nghỉ giữa ca hợp lý, sắp xếp các vị trí việc làm phù hợp với điều kiện sức khỏe của người lao động…