Định hướng phát triển y tế cơ sở
- Thứ sáu - 10/11/2023 15:24
- In ra
- Đóng cửa sổ này
(CTT-Đồng Nai) - Y tế cơ sở bao gồm y tế thôn, bản; trạm y tế xã, phường, thị trấn; trung tâm y tế cấp huyện; y tế trường học, y tế cơ quan, nông, lâm trường, doanh nghiệp; y tế khu công nghiệp, khu công nghệ cao, khu chế xuất.
Thiếu nhân lực
Phó Giám đốc Sở Y tế Võ Thị Ngọc Lắm cho hay, thực tế thời gian qua cho thấy, chất lượng khám chữa bệnh ở tuyến cơ sở còn hạn chế. Mô hình bệnh tật diễn biến ngày càng phức tạp, khó lường, tỷ lệ mắc các bệnh không lây nhiễm ngày càng tăng nhưng tiến độ triển khai kỹ thuật mới, kỹ thuật cao của các Trung tâm y tế còn chậm. Điều kiện làm việc và điều kiện phục vụ bệnh nhân ở một số bệnh viện và Trung tâm y tế chưa đạt yêu cầu…
Khó khăn nhất hiện nay của tuyến y tế cơ sở là nguồn nhân lực còn thiếu và yếu, nhất là bác sĩ. Tỷ lệ bác sĩ/vạn dân tuyến y tế cơ sở còn thấp, đặc biệt là y tế xã, phường, thị trấn. Việc thu hút bác sĩ về công tác tại các trạm y tế và các cơ sở y tế tuyến huyện gặp rất nhiều khó khăn. Hầu hết các cơ sở y tế thiếu bác sĩ.
Ngoài ra, công tác cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin trong ngành y tế còn hạn chế, nhiều cơ sở y tế triển khai chậm. Các phần mềm còn phân mảnh, không thống nhất do không cùng nền tảng giải pháp kỹ thuật, phụ thuộc nhiều vào nhà cung cấp nên việc kết nối, chia sẻ thông tin, dữ liệu còn gặp nhiều khó khăn. Một số cơ sở y tế xuống cấp, thiếu trang thiết bị chậm được đầu tư để nâng cao chất lượng chuyên môn.
Đặc biệt, cơ chế tài chính còn bất cập dẫn đến thiếu cơ số thuốc để phục vụ khám chữa bệnh cho người dân. Năng lực cung ứng dịch vụ hạn chế khiến người dân chưa tin tưởng vào y tế cơ sở dẫn đến vượt tuyến trên.
Để khắc phục những hạn chế của tuyến y tế cơ sở, ngày 25-10-2023, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã ban hành Chỉ thị số 25 về tiếp tục củng cố, hoàn thiện, nâng cao chất lượng hoạt động của y tế cơ sở trong tình hình mới.
Trong đó lưu ý, tổ chức và hoạt động của trạm y tế phải phù hợp với quy mô, cơ cấu dân số, điều kiện kinh tế - xã hội, khả năng tiếp cận của người dân. Các tỉnh, thành phố có mật độ dân cư cao sắp xếp trạm y tế theo quy mô dân số, không nhất thiết theo địa giới hành chính.
Ngoài ra, cần nghiên cứu tiếp tục tăng mức đóng bảo hiểm y tế (BHYT) theo lộ trình phù hợp với ngân sách nhà nước, khả năng chi trả của nhân dân. Từng bước mở rộng danh mục dịch vụ thuộc phạm vi của y tế cơ sở do quỹ BHYT chi trả phù hợp với mức đóng.
Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực y tế cơ sở với số lượng, cơ cấu phù hợp, đảm bảo thực hiện chức năng, nhiệm vụ, có chính sách tiền lương, phụ cấp, chế độ đãi ngộ tương xứng. Phấn đấu đến năm 2030, mỗi trạm y tế có ít nhất 1 bác sĩ cơ hữu; mỗi thôn, bản có một nhân viên y tế được đào tạo chuyên môn.
Sớm hoàn thành mục tiêu mọi người dân đều được theo dõi, quản lý sức khỏe toàn diện. Phấn đấu đến năm 2030, tỷ lệ tham gia BHYT đạt trên 95% dân số; trên 95% người dân sử dụng dịch vụ chăm sóc ban đầu tại y tế cơ sở được BHYT chi trả; trên 95% dân số được quản lý sức khoẻ; người có nguy cơ cao mắc bệnh được kiểm tra sức khỏe ít nhất mỗi năm một lần, hướng tới kiểm tra sức khỏe định kỳ cho toàn dân.
Phó Giám đốc Sở Y tế Lưu Văn Dũng kiểm tra hộp thuốc chống sốc tại trạm y tế TT.Vĩnh An, H.Vĩnh Cửu
Đầu tư toàn diện
Phó Giám đốc Sở Y tế Võ Thị Ngọc Lắm cho biết, theo dự thảo Nghị quyết đề án Tăng cường chất lượng và nâng cao năng lực hoạt động cho tuyến y tế cơ sở trên địa bàn tỉnh Đồng Nai đến năm 2030 mà Sở đang hoàn thiện để trình UBND tỉnh trình HĐND tỉnh, sẽ tập trung đầu tư đồng bộ cả về cơ sở vật chất, trang thiết bị máy móc lẫn nguồn nhân lực cho y tế cơ sở.
Cụ thể, giai đoạn 2023-2025, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh làm chủ đầu tư tiếp tục xây dựng 13 dự án. Ban Quản lý dự án các huyện, thành phố làm chủ đầu tư xây mới 55 trạm y tế, sửa chữa 46 trạm y tế. Sở Y tế làm thực hiện đầu tư mua sắm bổ sung trang thiết bị y tế cho 20 trạm y tế.
Ngoài ra, sẽ tiếp tục xây mới Trung tâm Y tế TP.Long Khánh, Phòng khám Đa khoa khu vực Sông Ray và Khu điều trị Methadone của Trung tâm y tế H.Long Thành; xây mới, sửa chữa 39 trạm y tế với kinh phí khoảng 327 tỷ đồng. Mua sắm bổ sung trang thiết bị y tế cho 11 trung tâm y tế các huyện, thành phố với kinh phí hơn 141 tỷ. Mua sắm bổ sung trang thiết bị y tế cho 170 trạm y tế với kinh phí hơn 48 tỷ.
Hiện nay, tỉnh còn 16/170 trạm y tế chưa có bác sĩ nên chưa đủ điều kiện để khám chữa bệnh BHYT cho người dân.
Theo thống kê của Sở Y tế, tuyến y tế huyện có nhu cầu tuyển dụng 902 cán bộ, nhân viên. Trong đó có 732 người thực hiện công tác khám chữa bệnh, 99 cán bộ phụ trách dự phòng, dân số và 71 cán bộ quản lý phục vụ chung. Ngoài ra, tuyến huyện còn cần tuyển thêm 161 cán bộ, nhân viên chuyên ngành y, dược khác. Trong khi đó, y tế tuyến xã có nhu cầu tuyển dụng 369 người, trong đó gồm 44 bác sĩ.
Để đáp ứng vấn đề trên, Sở Y tế lên kế hoạch để đào tạo nhân lực chuyên ngành y dược cho 416 cán bộ, nhân viên các trình độ từ cao đẳng đến sau đại học.
Ngoài ra, tiếp tục triển khai công tác đào tạo chuyển giao kỹ thuật giữa các tuyến để phát triển danh mục kỹ thuật tại tuyến y tế cơ sở. Tiếp tục hoàn thiện mô hình tổ chức bộ máy và mô hình quản lý theo vị trí việc làm, giảm đầu mối để nâng cao hiệu quả hoạt động của y tế cơ sở.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Sơn Hùng nhấn mạnh, ngành Y tế cần rà soát thật kỹ thực trạng, nhu cầu thực sự của tuyến y tế cơ sở để kiến nghị đầu tư phù hợp, hiệu quả, tránh lãng phí. Qua đó, nâng cao năng lực để y tế cơ sở đảm bảo vai trò là người gác cổng của mạng lưới cung ứng dịch vụ y tế.
Cơ sở vật chất của Trạm Y tế TT.Gia Ray, H.Xuân Lộc đã xuống cấp nhiều
Thiếu nhân lực
Phó Giám đốc Sở Y tế Võ Thị Ngọc Lắm cho hay, thực tế thời gian qua cho thấy, chất lượng khám chữa bệnh ở tuyến cơ sở còn hạn chế. Mô hình bệnh tật diễn biến ngày càng phức tạp, khó lường, tỷ lệ mắc các bệnh không lây nhiễm ngày càng tăng nhưng tiến độ triển khai kỹ thuật mới, kỹ thuật cao của các Trung tâm y tế còn chậm. Điều kiện làm việc và điều kiện phục vụ bệnh nhân ở một số bệnh viện và Trung tâm y tế chưa đạt yêu cầu…
Khó khăn nhất hiện nay của tuyến y tế cơ sở là nguồn nhân lực còn thiếu và yếu, nhất là bác sĩ. Tỷ lệ bác sĩ/vạn dân tuyến y tế cơ sở còn thấp, đặc biệt là y tế xã, phường, thị trấn. Việc thu hút bác sĩ về công tác tại các trạm y tế và các cơ sở y tế tuyến huyện gặp rất nhiều khó khăn. Hầu hết các cơ sở y tế thiếu bác sĩ.
Ngoài ra, công tác cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin trong ngành y tế còn hạn chế, nhiều cơ sở y tế triển khai chậm. Các phần mềm còn phân mảnh, không thống nhất do không cùng nền tảng giải pháp kỹ thuật, phụ thuộc nhiều vào nhà cung cấp nên việc kết nối, chia sẻ thông tin, dữ liệu còn gặp nhiều khó khăn. Một số cơ sở y tế xuống cấp, thiếu trang thiết bị chậm được đầu tư để nâng cao chất lượng chuyên môn.
Đặc biệt, cơ chế tài chính còn bất cập dẫn đến thiếu cơ số thuốc để phục vụ khám chữa bệnh cho người dân. Năng lực cung ứng dịch vụ hạn chế khiến người dân chưa tin tưởng vào y tế cơ sở dẫn đến vượt tuyến trên.
Để khắc phục những hạn chế của tuyến y tế cơ sở, ngày 25-10-2023, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã ban hành Chỉ thị số 25 về tiếp tục củng cố, hoàn thiện, nâng cao chất lượng hoạt động của y tế cơ sở trong tình hình mới.
Trong đó lưu ý, tổ chức và hoạt động của trạm y tế phải phù hợp với quy mô, cơ cấu dân số, điều kiện kinh tế - xã hội, khả năng tiếp cận của người dân. Các tỉnh, thành phố có mật độ dân cư cao sắp xếp trạm y tế theo quy mô dân số, không nhất thiết theo địa giới hành chính.
Ngoài ra, cần nghiên cứu tiếp tục tăng mức đóng bảo hiểm y tế (BHYT) theo lộ trình phù hợp với ngân sách nhà nước, khả năng chi trả của nhân dân. Từng bước mở rộng danh mục dịch vụ thuộc phạm vi của y tế cơ sở do quỹ BHYT chi trả phù hợp với mức đóng.
Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực y tế cơ sở với số lượng, cơ cấu phù hợp, đảm bảo thực hiện chức năng, nhiệm vụ, có chính sách tiền lương, phụ cấp, chế độ đãi ngộ tương xứng. Phấn đấu đến năm 2030, mỗi trạm y tế có ít nhất 1 bác sĩ cơ hữu; mỗi thôn, bản có một nhân viên y tế được đào tạo chuyên môn.
Sớm hoàn thành mục tiêu mọi người dân đều được theo dõi, quản lý sức khỏe toàn diện. Phấn đấu đến năm 2030, tỷ lệ tham gia BHYT đạt trên 95% dân số; trên 95% người dân sử dụng dịch vụ chăm sóc ban đầu tại y tế cơ sở được BHYT chi trả; trên 95% dân số được quản lý sức khoẻ; người có nguy cơ cao mắc bệnh được kiểm tra sức khỏe ít nhất mỗi năm một lần, hướng tới kiểm tra sức khỏe định kỳ cho toàn dân.
Phó Giám đốc Sở Y tế Lưu Văn Dũng kiểm tra hộp thuốc chống sốc tại trạm y tế TT.Vĩnh An, H.Vĩnh Cửu
Đầu tư toàn diện
Phó Giám đốc Sở Y tế Võ Thị Ngọc Lắm cho biết, theo dự thảo Nghị quyết đề án Tăng cường chất lượng và nâng cao năng lực hoạt động cho tuyến y tế cơ sở trên địa bàn tỉnh Đồng Nai đến năm 2030 mà Sở đang hoàn thiện để trình UBND tỉnh trình HĐND tỉnh, sẽ tập trung đầu tư đồng bộ cả về cơ sở vật chất, trang thiết bị máy móc lẫn nguồn nhân lực cho y tế cơ sở.
Cụ thể, giai đoạn 2023-2025, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng tỉnh làm chủ đầu tư tiếp tục xây dựng 13 dự án. Ban Quản lý dự án các huyện, thành phố làm chủ đầu tư xây mới 55 trạm y tế, sửa chữa 46 trạm y tế. Sở Y tế làm thực hiện đầu tư mua sắm bổ sung trang thiết bị y tế cho 20 trạm y tế.
Ngoài ra, sẽ tiếp tục xây mới Trung tâm Y tế TP.Long Khánh, Phòng khám Đa khoa khu vực Sông Ray và Khu điều trị Methadone của Trung tâm y tế H.Long Thành; xây mới, sửa chữa 39 trạm y tế với kinh phí khoảng 327 tỷ đồng. Mua sắm bổ sung trang thiết bị y tế cho 11 trung tâm y tế các huyện, thành phố với kinh phí hơn 141 tỷ. Mua sắm bổ sung trang thiết bị y tế cho 170 trạm y tế với kinh phí hơn 48 tỷ.
Hiện nay, tỉnh còn 16/170 trạm y tế chưa có bác sĩ nên chưa đủ điều kiện để khám chữa bệnh BHYT cho người dân.
Theo thống kê của Sở Y tế, tuyến y tế huyện có nhu cầu tuyển dụng 902 cán bộ, nhân viên. Trong đó có 732 người thực hiện công tác khám chữa bệnh, 99 cán bộ phụ trách dự phòng, dân số và 71 cán bộ quản lý phục vụ chung. Ngoài ra, tuyến huyện còn cần tuyển thêm 161 cán bộ, nhân viên chuyên ngành y, dược khác. Trong khi đó, y tế tuyến xã có nhu cầu tuyển dụng 369 người, trong đó gồm 44 bác sĩ.
Để đáp ứng vấn đề trên, Sở Y tế lên kế hoạch để đào tạo nhân lực chuyên ngành y dược cho 416 cán bộ, nhân viên các trình độ từ cao đẳng đến sau đại học.
Ngoài ra, tiếp tục triển khai công tác đào tạo chuyển giao kỹ thuật giữa các tuyến để phát triển danh mục kỹ thuật tại tuyến y tế cơ sở. Tiếp tục hoàn thiện mô hình tổ chức bộ máy và mô hình quản lý theo vị trí việc làm, giảm đầu mối để nâng cao hiệu quả hoạt động của y tế cơ sở.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Sơn Hùng nhấn mạnh, ngành Y tế cần rà soát thật kỹ thực trạng, nhu cầu thực sự của tuyến y tế cơ sở để kiến nghị đầu tư phù hợp, hiệu quả, tránh lãng phí. Qua đó, nâng cao năng lực để y tế cơ sở đảm bảo vai trò là người gác cổng của mạng lưới cung ứng dịch vụ y tế.