Hướng tới một văn kiện gần dân, dễ đọc, dễ hiểu và dễ thực hiện

GS.TS Tạ Ngọc Tấn, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương, Tổ phó Thường trực Tổ Biên tập Văn kiện Đại hội XIV của Đảng cho biết: Để tổ chức thành công Đại hội XIV của Đảng, một trong những nội dung quan trọng là xây dựng văn kiện đại hội. Văn kiện lần này đã được tiến hành theo cách làm đổi mới, hướng tới một văn kiện gần dân, dễ đọc, dễ hiểu và dễ thực hiện.

NHIỀU NỘI DUNG ĐỔI MỚI

Theo GS.TS Tạ Ngọc Tấn, Văn kiện Đại hội XIV của Đảng được tích hợp từ 3 báo cáo gồm: Báo cáo Chính trị; Báo cáo Kinh tế - xã hội và Báo cáo Kiểm điểm công tác xây dựng Đảng thành một văn kiện duy nhất là Báo cáo Chính trị. Việc tích hợp này đảm bảo thống nhất chặt chẽ giữa luận điểm, quan điểm của đường lối; tạo thuận lợi cho cán bộ, đảng viên và nhân dân trong việc tiếp nhận, cụ thể hóa và tổ chức thực hiện.

Lần đầu tiên trong văn kiện đại hội có một chương trình hành động kèm theo để cụ thể hóa đường lối của Đảng trong đại hội thành các quyết sách chiến lược. Việc này khắc phục tình trạng sau đại hội mới ra nghị quyết; đảm bảo chủ động rà soát, sửa đổi, tháo gỡ ngay các điểm nghẽn, khắc phục những hạn chế, bám sát mục tiêu, định hướng phát triển, nhiệm vụ trọng tâm để tổ chức thực hiện ngay sau đại hội.

Chương trình Hành động thực hiện nghị quyết đại hội xác định rõ các đề án, dự án, công việc cụ thể thực hiện trong nhiệm kỳ 5 năm, chỉ rõ trách nhiệm chủ trì tổ chức, tiến độ, hiệu quả, nguồn lực và điều kiện cần thiết để thực hiện.

Quá trình xây dựng văn kiện được thực hiện một cách công phu, khoa học, dân chủ, cập nhật liên tục để bổ sung hoàn thiện văn kiện đại hội. Đặc biệt, sau một tháng đưa văn kiện ra lấy ý kiến toàn dân đã có gần 5 triệu lượt người tham gia góp ý kiến, với hơn 14 triệu ý kiến.

Báo cáo Chính trị trình Đại hội XIV của Đảng đánh giá, ở nhiệm kỳ XIII của Đảng, bối cảnh thế giới đặc biệt khó khăn, phức tạp, bất ngờ, khó dự báo. Trong điều kiện đó, đất nước ta đạt được nhiều thắng lợi to lớn, toàn diện về kinh tế, xã hội, quốc phòng, an ninh, đối ngoại, đồng thời thực hiện nhiều công việc mang tính đột phá, cách mạng, tạo tiền đề và cơ sở vững chắc cho đất nước ta bước vào kỷ nguyên phát triển mới.

Trên cơ sở đánh giá kết quả nhiệm kỳ XIII, Dự thảo Báo cáo Chính trị trình Đại hội XIV của Đảng đã xác định 5 quan điểm chủ đạo trong phát triển đất nước của giai đoạn mới. Trong đó, quan điểm về tư tưởng chính trị, có bổ sung nội dung lý luận về đường lối đổi mới. Quan điểm về nhiệm vụ, trong đó "bảo vệ môi trường" cùng với phát triển kinh tế - xã hội là "trung tâm"; "đối ngoại, hội nhập quốc tế" cùng với quốc phòng, an ninh là "trọng yếu, thường xuyên".

Quan điểm về động lực phát triển, trong đó xác lập mô hình tăng trưởng mới, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia làm động lực chính và phát triển kinh tế tư nhân làm động lực quan trọng nhất.

Quan điểm về quốc phòng, an ninh, đối ngoại nhấn mạnh yêu cầu bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ quốc gia; bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa; gắn kinh tế, văn hóa, xã hội, bảo vệ môi trường với củng cố quốc phòng, an ninh, đối ngoại… 

Quan điểm về xây dựng Đảng và hệ thống chính trị nhấn mạnh vận hành thông suốt bộ máy mới của hệ thống chính trị, nâng cao năng lực quản lý, quản trị, kiến tạo phát triển của Nhà nước.

TĂNG TRƯỞNG GDP TỪ 10% TRỞ LÊN

Theo GS.TS Tạ Ngọc Tấn, Dự thảo Báo cáo Chính trị trình Đại hội XIV của Đảng đã xác định: Đến năm 2030, Việt Nam trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2045 trở thành nước phát triển, có thu nhập cao.

Tăng trưởng GDP từ 10% trở lên; GDP/người/năm đạt 8,5 ngàn USD vào năm 2030; đóng góp của năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng kinh tế đạt 55%. Chỉ số phát triển con người (HDI) phấn đấu khoảng 0,8 - mức rất cao.

Các chỉ số môi trường được quan tâm hơn. Lần đầu tiên văn kiện nhấn mạnh bảo vệ môi trường như một nhiệm vụ trung tâm phát triển. Vì vậy, phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn trở thành yêu cầu tất yếu.

Cùng với các nhiệm vụ nêu trên, Dự thảo Báo cáo Chính trị đã nêu 3 đột phá chiến lược trong nhiệm kỳ tới, đó là: thể chế, nhất là pháp luật; nhân lực chất lượng cao và kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội đồng bộ.

Trong Dự thảo Báo cáo Chính trị trình Đại hội XIV của Đảng còn có 7 điểm mới khác. Đó là, lần đầu tiên một khái niệm lý luận về đường lối đổi mới được đưa vào Báo cáo Chính trị. Đây là kết quả rút ra từ tổng kết 40 năm thực hiện đường lối đổi mới của Đảng; là sự vận dụng phát triển sáng tạo các nguyên lý phổ quát của chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh ở Việt Nam.

Cùng với Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, lý luận về đường lối đổi mới trở thành nền tảng tư tưởng của Đảng. Đồng thời xác lập mô hình tăng trưởng mới, cơ cấu lại nền kinh tế, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Lấy đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và giáo dục - đào tạo làm động lực trung tâm của phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới…

Mỗi kỳ đại hội Đảng là một dấu mốc lịch sử, nhưng Đại hội lần thứ XIV mang ý nghĩa đặc biệt - mở ra kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, một chương mới của lịch sử phát triển đất nước - nơi khát vọng dân tộc được gọi tên, được dẫn dắt bằng trí tuệ, bản lĩnh và sự đồng lòng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân.

Xây dựng nền giáo dục quốc dân hiện đại, ngang tầm khu vực và thế giới. Xây dựng con người Việt Nam hiện đại, phát triển văn hóa, thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội, không ngừng nâng cao đời sống toàn diện cho nhân dân, không để ai bị bỏ lại phía sau. Xây dựng và thực hiện các hệ giá trị quốc gia, văn hóa, gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam. Đảm bảo an sinh xã hội toàn diện, bao trùm và bền vững.

Tăng cường quốc phòng, an ninh, hội nhập quốc tế sâu rộng, toàn diện, hiệu quả, đảm bảo cao nhất lợi ích quốc gia, dân tộc, kiên quyết, kiên trì bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ quốc gia, bảo vệ Đảng, Nhà nước, Nhân dân, chế độ xã hội chủ nghĩa. Xây dựng thế trận lòng dân vững chắc, xây dựng lực lượng vũ trang chính quy, hiện đại; chủ động bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, từ khi nước chưa nguy, không để bị động, bất ngờ.