​Cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung leo thang: Xác định cơ hội và thách thức

Nhiều năm nay, Mỹ là thị trường xuất khẩu lớn của Đồng Nai, chiếm gần 30% tổng kim ngạch xuất khẩu với những mặt hàng như: giày dép, may mặc, xơ sợi dệt, sản phẩm từ gỗ, nông sản, thủy sản... Kim ngạch xuất khẩu vào thị trường Mỹ mỗi năm đều tăng và cán cân thương mại nghiêng về phía các doanh nghiệp Đồng Nai.

Chỉ trong hơn 10 tháng của năm 2018, các DN trên địa bàn tỉnh đã xuất khẩu vào Mỹ khoảng 4 tỷ USD hàng hóa các loại và xuất siêu vào thị trường này ở mức khoảng 3,3 tỷ USD. Những mặt hàng Trung Quốc bị đánh thuế cao khi xuất qua Mỹ sẽ là cơ hội cho những mặt hàng cùng loại của Việt Nam cũng đang xuất vào thị trường này.

Ông Park Hyun Bae, Chủ tịch Chi hội Doanh nghiệp Hàn Quốc tại Đồng Nai cho hay: “Các DN Hàn Quốc tại Đồng Nai đang xuất khẩu hàng vào Mỹ đã tìm hiểu rất kỹ những mặt hàng Trung Quốc bị đánh thuế để có kế hoạch cho những mặt hàng cùng loại đang bán qua thị trường này. Bởi khi đó, khả năng cạnh tranh của hàng hóa từ Việt Nam xuất qua sẽ cao hơn”.

Những mặt hàng Đồng Nai đang xuất khẩu vào Mỹ nhiều hiện vẫn khá thuận lợi. Với những mặt hàng bị đánh thuế cao, khả năng cạnh tranh của hàng Trung Quốc tại thị trường Mỹ sẽ giảm, các DN trên địa bàn tỉnh có sản phẩm tương tự cũng đang có nhiều dự tính mở rộng xuất khẩu vào Mỹ. Vì thế, thời gian tới có khả năng kim ngạch xuất khẩu vào Mỹ của tỉnh sẽ tăng cao. 

Vì hàng hóa vào thị trường Mỹ bị đánh thuế cao, các DN Trung Quốc có xu hướng mở rộng xuất khẩu sang những thị trường khác để bù lại, đồng thời quay về thị trường sân nhà. Đầu năm 2019, Mỹ sẽ nâng thuế nhiều mặt hàng của Trung Quốc lên 25%, cao gấp 2,5 lần so với hiện nay và Trung Quốc sẽ phải nhắm đến các thị trường khác như: Nhật Bản, châu Âu, ASEAN, Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất... và cả Việt Nam. Như vậy, hàng Việt tại thị trường nội địa và xuất vào những thị trường trên sẽ phải đối mặt với cuộc cạnh tranh gay gắt hơn của hàng Trung Quốc.

Với “kịch bản” ấy, những biến động trên thị trường xuất khẩu sẽ rõ nét hơn. Hiện châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc, ASEAN, Trung Quốc... đang là thị trường xuất khẩu lớn của Đồng Nai. Những DN đang có hàng hóa xuất khẩu nhiều vào thị trường này sẽ phải cạnh tranh khốc liệt hơn.

Giám đốc Sở Công thương Dương Minh Dũng cho biết: “Những DN xuất khẩu vào thị trường Mỹ nhiều sẽ có lợi, còn những DN xuất khẩu sang những thị trường khác hoặc chỉ tiêu thụ nội địa sẽ chịu sự cạnh tranh gay gắt của hàng Trung Quốc. Cuộc chiến thương mại giữa 2 nền kinh tế lớn của thế giới sẽ đưa đến khó khăn nhiều hơn là thuận lợi cho DN ở Đồng Nai”.

Để nắm thế chủ động, các DN cần tìm hiểu và biết được những mặt hàng Mỹ đã đánh thuế với Trung Quốc, những sản phẩm dự tính sẽ tăng thuế lên 25% từ ngày 1-1-2019, những thị trường Trung Quốc sẽ nhắm đến... từ đó có kế hoạch sản xuất xuất khẩu sang các thị trường cho phù hợp sẽ giảm được nhiều rủi ro.

Ông Toshiaki Kaizu, Tổng giám đốc Công ty TNHH Nagae Việt Nam ở Khu công nghiệp Long Đức (huyện Long Thành) cho rằng: “Các DN có thể mở rộng xuất khẩu vào Mỹ để bù lại những thị trường khác sẽ bị cạnh tranh thu hẹp đơn hàng”.

Mỹ đang là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam và cán cân thương mại lệch hẳn về nước ta. Mỗi năm, Việt Nam xuất siêu sang thị trường này hàng chục tỷ USD. Các DN cũng lo ngại, khi nhiều DN Trung Quốc di dời sản xuất về Việt Nam để xuất khẩu hàng vào Mỹ có thể làm thặng dư thương mại tăng cao, trong khi Tổng thống Donald Trump luôn nhấn mạnh vấn đề thương mại tự do và công bằng.