Đào tạo nghề, cung ứng lao động cho Sân bay Long Thành

Trường cao đẳng Công nghệ quốc tế Lilama 2 có liên kết đào tạo ngành nghề phục vụ nguồn nhân lực cho Cảng hàng không quốc tế Long Thành
Đến nay, việc thực hiện đề án vẫn còn nhiều khó khăn. Do đặc thù của ngành hàng không, các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn tỉnh hầu như chưa thể tham gia vào công tác đào tạo, hoặc chỉ đào tạo được ở giai đoạn đầu.
Tiến độ triển khai đề án còn chậm
Về mục tiêu, đề án tổ chức đào tạo, hỗ trợ tìm việc làm tại sân bay (trong và ngoài sân bay) cho người lao động thường trú trên địa bàn tỉnh Đồng Nai đến năm 2030 khoảng 4,8 ngàn người. Trong đó, giai đoạn từ nay đến năm 2026, thực hiện chính sách lồng ghép tổ chức đào tạo cho 1,6 ngàn người; giai đoạn 2027-2030, vừa tổ chức đào tạo lồng ghép và đặt hàng đào tạo cho 3,2 ngàn người.
Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Đồng Nai mới chỉ có một vài cơ sở giáo dục nghề nghiệp (GDNN) có liên kết đào tạo nhân lực trong lĩnh vực hàng không. Đi đầu là Trường cao đẳng Công nghệ quốc tế Lilama 2 đã hợp tác với Học viện Hàng không Vietjet (VJAA) phối hợp đào tạo nhân lực 4 ngành nghề gồm: nhân viên bảo dưỡng, sửa chữa tàu bay và thiết bị tàu bay; nhân viên điều độ, khai thác bay; nhân viên điều khiển, vận hành thiết bị hàng không, phương tiện hoạt động tại khu vực hạn chế của cảng hàng không, sân bay và nhân viên khai thác mặt đất phục vụ chuyến bay. Trường cũng đang hợp tác với VAECO (Công ty TNHH MTV Kỹ thuật máy bay) để đào tạo một số ngành trong lĩnh vực kỹ thuật hàng không.
Tháng 6-2024, Trường cao đẳng Công nghệ cao Đồng Nai đã ký kết thỏa thuận hợp tác với Học viện Hàng không Vietjet để đào tạo các ngành nghề: nhân viên bảo dưỡng, sửa chữa tàu bay và thiết bị tàu bay; nhân viên điều khiển, vận hành thiết bị hàng không, phương tiện hoạt động tại khu vực hạn chế của sân bay; nhân viên khai thác mặt đất phục vụ chuyến bay. Với hình thức đào tạo liên kết, sinh viên sẽ học tại trường 2 năm, sau đó học tại đơn vị liên kết 1 năm để thực hành trên các thiết bị chuyên dụng của ngành hàng không. Ngoài 2 trường cao đẳng nêu trên, các cơ sở GDNN còn lại hầu như chưa có triển khai hợp tác đào tạo nghề trong lĩnh vực hàng không.
Cần cam kết đầu ra
Xuất phát từ yêu cầu khắt khe, nghiêm ngặt về an toàn, an ninh và chất lượng, nguồn nhân lực của ngành hàng không có tiêu chuẩn rất cao. Theo quy định, mọi nhân viên hàng không đều phải đáp ứng tiêu chuẩn nghiệp vụ, ngoại ngữ, có chứng chỉ hành nghề của cơ sở đào tạo được Cục Hàng không Việt Nam phê chuẩn.
Đối với những chức danh nhân viên hàng không đặc thù, liên quan đến an toàn bay như: phi công, tiếp viên, nhân viên không lưu, thợ kỹ thuật máy bay…, thì cần áp dụng những tiêu chuẩn khắt khe hơn.
Từ yêu cầu đặc thù của ngành nghề, có thể thấy các trường đại học, các cơ sở GDNN trên địa bàn tỉnh không thể tự đào tạo, mà cần phải liên kết với các trường trong hệ thống đào tạo nhân lực cho ngành hàng không. Hiện nay, có 25 đơn vị đào tạo được Cục Hàng không Việt Nam cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện đào tạo, huấn luyện nghiệp vụ nhân viên hàng không. Muốn chủ động đào tạo và cung ứng nhân lực cho Cảng HKQT Long Thành, các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn tỉnh cần liên kết đào tạo với các đơn vị này.
Một thông tin đáng chú ý là Học viện Hàng không Việt Nam đang xúc tiến Dự án Đầu tư xây dựng cơ sở đào tạo tại xã Phước Thái, tỉnh Đồng Nai. Tuy nhiên, tiến độ dự án đang chậm do chưa có quỹ đất sạch.
Về vấn đề này, đồng chí Lê Trường Sơn, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, đã chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường và các đơn vị liên quan tập trung giải quyết nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho dự án.
Theo Hiệu trưởng Trường cao đẳng Công nghệ cao Đồng Nai Lê Đình Thâm, công tác liên kết, phối hợp đào tạo trong lĩnh vực hàng không còn khó khăn. Ông kiến nghị có thể tuyển những sinh viên đã tốt nghiệp các ngành tương đồng, sau đó đào tạo thêm để được cấp chứng chỉ hành nghề. Để giải quyết bài toán về trình độ ngoại ngữ, tỉnh cần có kinh phí hỗ trợ để học viên nâng cao trình độ ngoại ngữ.
Theo đại diện Học viện Hàng không Việt Nam, hiện có hơn 1,1 ngàn sinh viên người Đồng Nai (bao gồm cả tỉnh Bình Phước cũ) đang học tại học viện, chiếm 15% tổng số sinh viên của đơn vị này
Một trong những khó khăn của công tác đào tạo nghề phục vụ Cảng HKQT Long Thành là chi phí đào tạo cao, trong khi người dân không biết chắc liệu sau khi học xong có xin được việc làm hay không. Do đó, theo Phó Hiệu trưởng Trường cao đẳng Cơ giới và Thủy lợi Phạm Duy Đông, cần có cam kết giải quyết việc làm sau đào tạo.
“Chúng tôi có thể đào tạo chuyên môn được, mà không thực hiện được cam kết có việc làm cho người học thì sẽ mất lòng tin với người dân” - ông Đông bày tỏ băn khoăn.
Theo đại diện Ban Chuẩn bị khai thác Cảng HKQT Long Thành, nếu sinh viên vượt qua được các tiêu chí, được đưa đi đào tạo chứng chỉ nghề nghiệp và được cấp chứng chỉ thì sẽ được giải quyết việc làm. Tuy nhiên, ngay từ đầu vào phải sàng lọc theo tiêu chuẩn của nhà tuyển dụng và phải đạt được chuẩn đầu ra. Như vậy, các trường có thể tuyển sinh viên đang học tại trường để tham gia khóa đào tạo nghề sân bay.
Về vấn đề này, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Đỗ Đăng Bảo Linh cho biết: Sở sẽ có trách nhiệm tham mưu về định mức chi cho người học và sở đã kiến nghị UBND tỉnh làm việc với các đơn vị liên quan để có ký kết thỏa thuận hợp tác, đảm bảo đầu ra cho người học.