Chuyển đổi số: Cần hành động nhanh, quyết liệt

Vì vậy, muốn đẩy nhanh quá trình chuyển đổi số đòi hỏi các cấp, các ngành, địa phương cần hành động nhanh, quyết liệt.

Cần đầu tư cho nhân lực CNTT

Theo báo cáo chỉ số sẵn sàng cho phát triển và ứng dụng CNTT - Truyền thông Việt Nam (Vietnam ICT Index), xếp hạng về chỉ số hạ tầng nhân lực CNTT của Đồng Nai năm 2020 là 48/63 (tụt 3 bậc so với năm 2019 và 32 bậc so với năm 2018).

Điều này phản ánh đúng thực tế khó khăn mà Đồng Nai đang gặp phải trong quá trình chuyển đổi số, xây dựng chính quyền điện tử. Thực tế, việc thu hút nhân lực CNTT trong khối cơ quan Nhà nước gặp nhiều khó khăn mà rào cản lớn nhất chính là thu nhập không thể cạnh tranh được với khối doanh nghiệp tư nhân.

Ông Hồ Hữu Hiếu, Giám đốc Trung tâm CNTT tỉnh cho biết, Trung tâm CNTT tỉnh được giao nhiệm vụ quản lý Trung tâm tích hợp dữ liệu (THDL) tỉnh. Để quản trị, vận hành Trung tâm THDL, Trung tâm CNTT tỉnh giao cho 2 phòng trực thuộc là Phòng hạ tầng và Phòng nghiên cứu phát triển. Nhân lực cần để tập trung cho Trung tâm THDL là 30 người nhưng hiện nay mới chỉ có 20 người.

Nhân lực thiếu nên Trung tâm buộc phải sắp xếp cán bộ, nhân viên thay phiên nhau làm việc 24/24. Tuy nhiên, việc hưởng chế độ làm thêm giờ lại bất hợp lý (chỉ được tính tối đa 200 giờ). Cùng với đó, hiện tỉnh vẫn chưa ban hành đơn giá dịch vụ công trong lĩnh vực CNTT nên Trung tâm không có cơ sở để khai thác dịch vụ.

Ông Lê Hoàng Ngọc, Giám đốc Sở TT-TT cũng chia sẻ, bản thân ông đã phải nhận đơn xin nghỉ việc của một số nhân viên từng gắn bó lâu năm tại Trung tâm. Đây đều là những nhân viên có năng lực chuyên môn tốt nhưng mức thu nhập tại Trung tâm thấp hơn nhiều so với mức lương “bên ngoài” nên Trung tâm không thể giữ chân họ.

Không chỉ Trung tâm CNTT, nhiều đơn vị khác trong tỉnh cũng rơi vào tình trạng khó tuyển dụng nhân lực có chuyên môn sâu. Bởi lẽ với tiêu chí năng lực đó, những người này có thể dễ dàng tìm kiếm công việc với mức lương cao hơn tại các doanh nghiệp.

Bên cạnh vấn đề nhân lực, nhiều sở, ngành hiện vẫn còn chưa mặn mà ứng dụng CNTT. Đây chính là nguyên nhân khiến các đơn vị chưa chủ động đề xuất, xây dựng kế hoạch ứng dụng CNTT. Điều này dẫn đến việc xây dựng kế hoạch còn chung chung, chưa có chỉ tiêu cụ thể nên khó rà soát, đánh giá hiệu quả…

Những năm qua, Đồng Nai đã đẩy mạnh việc xây dựng chính quyền điện tử, trong đó nổi bật là lĩnh vực cải cách hành chính. Theo đó, dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, 4 đã được triển khai nhưng chưa chuẩn hóa quy trình điện tử nên chưa thật sự thuận tiện cho người dân trong việc khai thác, sử dụng… Có thể nói, bức tranh về ứng dụng CNTT ở Đồng Nai mới chỉ ở mức phác thảo.

Cần hành động nhanh, quyết liệt

Là người được phân công trực tiếp hỗ trợ TP.Biên Hòa trong công tác chống dịch, đồng chí Huỳnh Thanh Bình, Ủy viên Ban Thường vụ, Chủ nhiệm Ủy ban kiểm tra Tỉnh ủy thấy rõ về hiệu quả của ứng dụng CNTT trong công tác phòng, chống dịch. Trong đó, phải kể đến vai trò của Trung tâm điều hành thông minh TP.Biên Hòa.

Trung tâm điều hành thông minh TP.Biên Hòa đang khai thác 9 module. Trong giai đoạn hiện nay, Trung tâm đang tập trung khai thác, sử dụng module y tế để phục vụ công tác phòng, chống dịch Covid-19… Đặc biệt, Trung tâm điều hành thông minh TP.Biên Hòa đã phát triển hệ thống theo dõi, giám sát được F0, F1 tại nhà. Nếu trong thời gian cách ly bắt buộc mà đối tượng ra khỏi nhà, đi đến nơi khác thì hệ thống sẽ vẽ lại được cung đường di chuyển, thuận lợi cho công tác truy vết, khoanh vùng nếu có phát sinh dịch. Tuy nhiên, hệ thống này mới chỉ triển khai thí điểm và chưa có quy chế. Do đó, cần ngành y tế đưa ra quy trình, quy chế cụ thể.

Mặc dù vui mừng trước hiệu quả rõ nét của việc ứng dụng CNTT tại Trung tâm điều hành thông minh TP.Biên Hòa nhưng theo ông Bình việc thực hiện chuyển đổi số tại Đồng Nai vẫn còn rất nhiều hạn chế, yếu kém; mức độ sẵn sàng ứng dụng CNTT còn chậm.

Trước hết, đó là việc xây dựng và chia sẻ cơ sở dữ liệu. Không chỉ thống kê, cập nhật chưa đầy đủ, việc xây dựng mẫu báo cáo dữ liệu của các sở, ngành, đơn vị còn không đồng nhất, mỗi nơi làm 1 kiểu khiến cho việc tích hợp dữ liệu gặp khó khăn. Mặt khác, khi cần sử dụng dữ liệu thì các sở, ngành, địa phương cũng gặp rào cản. Vì chưa có quy định cụ thể, rõ ràng nên nhiều đơn vị không sẵn sàng chia sẻ dữ liệu, thậm chí là xử lý theo “cơ chế xin – cho”.

Ông Bình kiến nghị: “Các đơn vị khi xây dựng cơ sở dữ liệu phải mang tính liên thông; phải có ràng buộc pháp lý buộc các đơn vị phải chia sẻ dữ liệu dùng chung. Đơn vị, cá nhân nào vi phạm bảo mật thông tin thì phải chịu trách nhiệm. Sở TT-TT cũng nên kiến nghị tham gia vào Hội đồng quy hoạch của tỉnh để góp phần trong xây dựng quy hoạch mạng lưới hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng CNTT nhằm “đón đầu” sân bay Long Thành trong thời gian tới”.

Ông Lê Hoàng Ngọc, Giám đốc Sở TT-TT cho biết, từ năm 2020, Đồng Nai bắt đầu thí điểm các Trung tâm điều hành thông minh. Trong đó có 2 Trung tâm tại TP. Biên Hòa và TP.Long Khánh, do 2 đơn vị cung cấp công nghệ là Tập đoàn VNPT và Tập đoàn Viettel.

Theo tiêu chí của Bộ TT-TT thì Trung tâm điều hành thông minh phải đáp ứng đủ 12 chức năng cơ bản. Sau giai đoạn thí điểm, tỉnh sẽ có đánh giá và lựa chọn để triển khai trên toàn tỉnh. Tuy nhiên, thời gian qua do phải tập trung chống dịch Covid-19 nên vẫn chưa thực hiện được.

Ông nguyễn Cao Cường, Phó ban Tuyên giáo Tỉnh ủy góp ý: “Theo tôi, Sở TT-TT cần sớm tham mưu để đánh giá hiệu quả thực tế của Trung tâm điều hành thông minh TP.Biên Hòa và TP.Long Khánh, làm cơ sở để các địa phương triển khai trung tâm điều hành thông minh, triển khai các ứng dụng kèm theo để cung cấp thông tin cho người dân. Bên cạnh đó, các ứng dụng này nên tích hợp quảng bá hình ảnh, sản phẩm của Đồng Nai để lan tỏa đến người dân trong nước và quốc tế”.

Hoàng Giang