Ý nghĩa và tầm quan trọng của Luật An ninh mạng

Với sự phát triển như vũ bão của khoa học - công nghệ, không gian mạng trở thành một bộ phận cấu thành không thể thiếu và đóng vai trò quan trọng trong xây dựng xã hội thông tin và phát triển kinh tế tri thức. Ở nước ta, công nghệ thông tin đã được ứng dụng và phát triển mạnh mẽ trong các lĩnh vực của đời sống xã hội, góp phần to lớn đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, phát huy sức sáng tạo và quyền làm chủ của nhân dân, giữ vững quốc phòng - an ninh.​

Ngày 12-6-2018, tại kỳ họp thứ 5, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XIV đã thông qua Luật An ninh mạng với hơn 86% đại biểu đồng ý tán thành. Luật An ninh mạng chính thức có hiệu lực từ ngày 1-1-2019. Ông Viên Hồng Tiến, Giám đốc Sở Tư pháp, Phó chủ tịch thường trực Hội đồng phối hợp phổ biến giáo dục pháp luật tỉnh, đã có cuộc trao đổi về ý nghĩa và tầm quan trọng của Luật An ninh mạng.

 Giám đốc Sở Tư pháp Viên Hồng Tiến phát biểu tại hội nghị sơ kết công tác Tư pháp 6 tháng đầu năm 2018.

* P.V: Thưa ông! Xin ông cho biết lý do vì sao Luật An ninh mạng nhận được rất nhiều sự quan tâm của mọi người so với các luật khác khi vừa được Quốc hội thông qua?

- Ông Viên Hồng Tiến: Kỳ họp vừa qua, Quốc hội thông qua đến 7 dự án luật, trong đó có Luật An ninh mạng. Luật này thu hút sự quan tâm của nhiều người bởi 3 lý do chính sau:

Thứ nhất, nước ta có sự bùng nổ và phát triển nhanh chóng của internet. Từ năm 1997, chúng ta bắt đầu sử dụng internet. Theo thống kê, sau hơn 20 năm phát triển, nước ta có 64 triệu người dùng internet. Với con số này, Việt Nam là quốc gia có lượng người dùng internet cao thứ 12 trên toàn thế giới và đứng thứ 6 ở khu vực châu Á.

Thứ hai, chúng ta còn thiếu hẳn một văn bản luật tạo hành lang pháp lý cho công tác đảm bảo an ninh - an toàn trên không gian mạng. Cụ thể, thời gian vừa qua, chúng ta chỉ dựa vào các nghị định của Chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính và quy định về quản lý, cung cấp, sử dụng dịch vụ internet và thông tin trên mạng, cùng với một số thông tư hướng dẫn thực hiện.

Thứ ba, khi dự thảo Luật An ninh mạng đang được lấy ý kiến cũng như sau khi thông qua thì trên các trang mạng xã hội và internet xảy ra tình trạng nhiều người dân do không nghiên cứu dự thảo Luật An ninh mạng đã nghe theo một số kẻ xấu cố tình xuyên tạc, đòi bác bỏ dự án luật bằng những lý do mơ hồ, hoặc suy diễn với dụng ý xấu. Một số đối tượng chống đối đã có hoạt động tuyên truyền, xuyên tạc với những luận điệu như Luật An ninh mạng “bịt miệng dân chủ”, “tạo rào cản kinh doanh”, “tăng chi phí cho doanh nghiệp”, “thêm giấy phép con”, “lạm quyền”, “cấm sử dụng Facebook, Google”…

* P.V: Luật An ninh mạng có hạn chế và ảnh hưởng đến hoạt động của các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông và các hoạt động kinh doanh trên mạng hay không thưa ông?

- Ông Viên Hồng Tiến: Luật An ninh mạng không hạn chế các hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp và các hình thức kinh doanh khác trên mạng. Luật chỉ quy định các biện pháp bảo đảm an ninh mạng, ứng phó khắc phục sự cố an ninh mạng, các biện pháp phòng ngừa, đấu tranh, xử lý nhằm loại bỏ các nguy cơ đe dọa an ninh mạng; quy định trách nhiệm của các tổ chức doanh nghiệp, bộ ngành trong phối hợp đảm bảo hoạt động bảo vệ an ninh mạng. Theo đó, luật này giúp tạo hành lang pháp lý vững chắc cho các doanh nghiệp hoạt động kinh doanh và để người dân có thể yên tâm buôn bán, kinh doanh hay hoạt động trên không gian mạng.

Vì thế phải khẳng định rằng, Luật An ninh mạng không gây cản trở các doanh nghiệp viễn thông, internet và các doanh nghiệp khác khởi nghiệp tại Việt Nam, không tạo ra các giấy phép con... Luật chỉ quy định trách nhiệm phối hợp của doanh nghiệp trong bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các tổ chức, cá nhân trên không gian mạng và hướng dẫn doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân áp dụng các biện pháp để tự bảo vệ mình trước những mối đe dọa từ không gian mạng.

* P.V: Vậy theo ông, chúng ta cần phải làm gì trước tình hình nhiều người dân chưa hiểu hết và không được thông tin đầy đủ về ý nghĩa và tầm quan trọng của Luật An ninh mạng; dễ bị các đối tượng xấu lôi kéo tham gia tuần hành, biểu tình gây mất trật tự an toàn xã hội?

- Ông Viên Hồng Tiến: Chúng ta cần tuyên truyền sâu rộng để đông đảo các tầng lớp nhân dân hiểu rõ quy định của Luật An ninh mạng, ý nghĩa và tầm quan trọng của luật trong tình hình hiện nay. Ðặc biệt, cần phổ biến rõ một số nội dung trọng tâm của quá trình xây dựng Luật An ninh mạng.

Cụ thể, dự án Luật An ninh mạng được chuẩn bị công phu, kỹ lưỡng với sự tham gia đóng góp ý kiến của các bộ, ngành chức năng. Luật cũng nhận được sự góp ý của nhiều doanh nghiệp viễn thông, công nghệ thông tin lớn trong nước như VNPT, FPT, BKAV; nhiều chuyên gia, tập đoàn kinh tế, viễn thông trong và ngoài nước, trong đó có Facebook, Google, Apple, Amazon, Hội đồng kinh doanh Hoa kỳ- ASEAN, Hiệp hội điện toán đám mây châu Á; các cơ quan đại diện nước ngoài như Mỹ, Canada, Úc, Nhật Bản... và ý kiến rộng rãi của quần chúng nhân dân. Luật An ninh mạng được ban hành nhằm tăng cường bảo vệ an ninh quốc gia trên không gian mạng.

Khi luật có hiệu lực thi hành sẽ giúp các hoạt động trên không gian mạng quốc gia sẽ an toàn lành mạnh, hạn chế tối đa các yếu tố, nguy cơ xâm hại tới quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Trong thực tiễn, việc không quản lý được dữ liệu người sử dụng mạng và các dữ liệu quan trọng của quốc gia đã và đang ảnh hưởng tới lợi ích an ninh quốc gia. Các phần tử xấu đã lợi dụng xuyên tạc bịa đặt nhằm chống phá Ðảng và Nhà nước ta, gây khó khăn cho các cơ quan chức năng khi điều tra, xử lý các hành vi vi phạm an ninh mạng khi các dữ liệu này đều ở nước ngoài. Do đó, việc bảo đảm an ninh mạng để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân càng khó khăn hơn.

Tài khoản cá nhân sẽ được bảo vệ tốt hơn khi Luật An ninh mạng được triển khai thực hiện. Theo quy định của Luật An ninh mạng, các cơ quan chuyên trách đảm bảo an ninh mạng cũng không có quyền kiểm soát toàn bộ thông tin của người dùng mà chỉ khi có yêu cầu bằng văn bản của cơ quan chức năng để phục vụ điều tra xử lý khi có hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến an ninh mạng. Ðặc biệt, Luật An ninh mạng được ban hành phù hợp với thông lệ quốc tế, không cản trở hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, không cản trở Việt Nam thực hiện các cam kết quốc tế trong quá trình hội nhập và phát triển của đất nước.

* P.V: Xin cảm ơn ông!

Thành Nhân (thực hiện)